Ölmeyecek Kadar Faiz
Sorunun Detayı
"Selamünaleyküm hocam. Sohbetlerinizi canı yürekten dinliyorum. Rabbim ömrünüzü uzun etsin. Hocam size sormak istediğim iki durum var; 25 yaşındayım ve üniversite mezunuyum. Üniversite olunca haliyle ekonomik sıkıntıların ardı arkası kesilmiyor. 2009 yılında radara girmekten dolayı trafik cezası aldım. 2010 da çalıştığım şirkette bir trafik cezam oldu. Şirket biz öderiz dedi ama ödemedi ve en son 2012 de bir trafik cezası aldım ceza parasını rente carcıya ödedim ama onlar ödememiş ve halen ödemiyorlar. Aslında sorumluluğu bana ait olmayan 500 TL’lik borcu ödemekte zorluk çektim ve devlet faizciliğinde ötesinde azılı bir tefeci gibi borcu 1500 TL’ye çıkarmış bu iş için cüzi miktarda kredi alıp kapatsam şimdiye kadar borç bitmişti lakin şimdi gelinen son nokta ortada. Bu iş için kredi almamın hükmü nedir? Bir ikinci sorumda yine faiz üzerine birlikte büyüdüğümüz çocukluk arkadaşım var. Elhamdülillah kardeş gibiyiz. Ne zaman sıkıntıya düşsem ekonomik olarak sıkıntıma koştu durdu. Şimdi bir dükkân devraldı Kıbrıs’ta ve benden 1000 TL borç istedi. Yani ilk kez bana işi düştü. Ve bende bir x bankasından 1000 TL kredi aldım ve yolladım. Açıkçası hocam mal mülk edinmek için ya da mal üzerine mal yığmak için bu pisliğe yaklaşmadım. Ölmeyecek kadar domuz eti ve ölmeyecek şarap hükmüne girer mi bu durum: ( ALLAH sizden razı olsun hocam keşke imkân olsa bu soruların cevabını dizinizin dibinde ağzınızdan duysak. İlginizden dolayı Rabbim sizden razı olsun. Selam ve dua ile kalın sağlıcakla."
Açıklama
Değerli Müslüman, faiz konusu İslam'da çok hassas bir meseledir ve borçlanma ile ilgili durumlarda dikkatli olunması gerekir. Sizin yaşadığınız ekonomik sıkıntılar ve borçların faizle büyümesi, İslam'ın faiz yasağı çerçevesinde değerlendirilmelidir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, faiz (riba) kesinlikle haramdır. Borç alırken veya verirken faize bulaşmak caiz değildir. Ancak zorunlu hallerde, kişinin hayatını idame ettirebilmesi için mecbur kalması halinde, faizli kredi almak günahı azaltan bir durumdur ama haramlık hükmü değişmez. Arkadaşınıza faizli kredi ile borç vermeniz de faizli işlem sayılır ve caiz değildir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de faizle ilgili açık yasaklar bulunmaktadır:
"Faiz yiyenler ancak şeytanın çarptığı kimsenin kalktığı gibi kalkarlar. Bu, onların 'Alım satım da faiz gibidir' demelerindendir. Oysa Allah, alım satımı helal, faizi haram kılmıştır." (Bakara, 2:275)
"Ey iman edenler! Faizi kat kat artırarak yemeyin ve Allah'a karşı gelmekten sakının ki kurtuluşa eresiniz." (Âl-i İmrân, 3:130)
Detaylı Açıklama
Ekonomik sıkıntılar, özellikle genç yaşlarda çok zorlayıcı olabilir. Ancak İslam, kulun zor durumda olmasını anlar ve kolaylık sağlar. Faiz kesinlikle yasak olmakla birlikte, mecbur kalındığında ve başka çaresi olmadığında, bu durumun günahı hafifler. Yine de mümkünse faizsiz finansman yolları araştırılmalıdır. Örneğin, faizsiz kredi veren kurumlar veya aile ve arkadaş çevresinden borç almak tercih edilmelidir.
Arkadaşınıza faizli kredi ile para vermeniz, onun için hayırlı niyetle olsa da, İslam hukukuna göre faizli işlem sayılır ve sakınılmalıdır. Bu durumda, arkadaşınıza faizsiz borç vermek daha uygundur. Eğer siz de faizli kredi aldıysanız, bunu mümkün olan en kısa sürede kapatmaya çalışmanız, borcunuzu faizsiz hale getirmeniz tavsiye edilir.
"Ölmeyecek kadar faiz" veya "ölmeyecek kadar domuz eti" gibi ifadeler, İslam'da geçerli değildir; faiz haramdır ve haram olan şeyin miktarı veya sonucu ne olursa olsun haramlık hükmü devam eder. Bu nedenle, haram olan bir şeyi helal kılmak mümkün değildir.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de faiz konusunda Hanefi mezhebiyle benzer görüştedir. Faiz kesinlikle haramdır. Bazı çağdaş alimler, zorunlu durumlarda faizli kredi almanın günahını hafifleten bir durum olduğunu belirtir ancak haramlığı ortadan kaldırmaz. Diyanet İşleri Başkanlığı da faizli işlemlerden uzak durulmasını tavsiye etmektedir.
Sonuç
Faiz kesinlikle haramdır ve "ölmeyecek kadar faiz" gibi bir durum İslam hukukunda kabul edilmez. Zorunlu hallerde faizli kredi almak günahı hafifletir ama caiz kılmaz. Arkadaşınıza faizli kredi vermek de uygun değildir. Mümkünse faizsiz finansman yolları araştırılmalı ve borçlar en kısa sürede kapatılmalıdır.
