Miras Taksimi Nasıl Yapılmalı?
Sorunun Detayı
"S.a. Muhterem hocam biz 8 kardeşiz. Babam ve annemin kendilerine ait ayrı ayrı arazileri var. Babam kendi arazilerini 4 erkek kardeşime böldü, annem de kendine ait olandan 4 er dönüm kızlara 5 er dönüm erkeklere böldü. Böylece erkeklere babamın vermiş olduğuyla her bir erkek kardeşime 20 şer dönüm arazi verilmiş oldu. Sayın hocam sizce bu adaletli bir paylaşım mı? Lütfen beni bu konuda bilgilendirir misiniz? Selam aleyküm."
Açıklama
Miras taksimi, vefat eden kişinin mal varlığının İslam hukukuna göre paylaştırılmasıdır. Bu paylaşımda adalet ve şeriat kuralları esas alınır.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre miras, Kur'an-ı Kerim'de belirtilen hisselere göre paylaştırılır. Mirasçılar arasında eşitlik ve adalet esastır. Anne ve babanın ayrı ayrı arazilerinin paylaşımı, onların mal varlığı olduğu için kendi istekleriyle yapılabilir ancak miras hukuku açısından vefat sonrası mirasçılara adaletli ve şer'i paylar verilmelidir.
Deliller
Mirasın paylaşımı Kur'an'da açıkça belirtilmiştir:
“Allah size, ana babanıza ve yakın akrabalarınıza miras hakkında farz kıldı...” (Nisa Suresi, 4/7)
“Erkek, iki dişinin payı kadardır.” (Nisa Suresi, 4/11)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman kardeşim, babanızın ve annenizin ayrı ayrı arazileri varsa, bunlar kendi mal varlıklarıdır ve istedikleri gibi tasarruf edebilirler. Ancak miras taksimi, vefat sonrası yapılır ve Kur'an-ı Kerim'deki paylar esas alınır. Erkek kardeşlerin miras payı kız kardeşlerin iki katıdır. Bu nedenle babanızın arazisini erkek kardeşlere eşit olarak bölmesi, miras paylaşımı değil, kendi tasarrufudur ve caizdir. Annenizin arazisini ise erkeklere 5 er dönüm, kızlara 4 er dönüm vermesi, erkeklerin miras payının kızlardan fazla olması kuralına uygundur ancak tam miras paylaşımı değildir. Miras taksiminde mal varlığı, vefat edenin tüm mal varlığı üzerinden hesaplanır ve mirasçılar arasında Kur'an'daki oranlara göre paylaştırılır. Eğer babanız ve anneniz hayattaysa, mallarını diledikleri gibi taksim edebilirler. Ancak vefat sonrası miras paylaşımında şer'i kurallara uyulmalıdır.
Diğer Görüşler
Diğer mezheplerde de miras payları benzerdir; erkeklerin payı kızların iki katıdır. Ancak bazı mezheplerde detaylarda farklılık olabilir. Örneğin, Maliki mezhebinde bazı durumlarda miras payları farklılaşabilir. Fakat genel kural aynıdır.
Sonuç
Babanız ve anneniz hayattaysa, mallarını istedikleri gibi paylaştırabilirler. Ancak vefat sonrası miras taksiminde Kur'an-ı Kerim'deki paylara göre hareket edilmelidir. Erkeklerin payı kızların iki katıdır. Bu nedenle, miras taksiminde adalet Kur'an hükümlerine göre sağlanmalıdır.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
