Kocayı İstememekle Boşanılmış Olunur mu?
Sorunun Detayı
"Selamünaleyküm hocam. Ben Suriyeli bir bacı ile evlenmek üzereyim ama bu bacı daha önceden evlenmiş ve eşi evlendikten bir ay sonra hiçbir şey demeden gitmiş. Bir sene eve hiç gelmemiş, eşiyle görüşmemiş. Bu bacı da eşinden ayrılmak istiyor, onunla tekrar birlikte olmak istemiyor, ailesi de istemiyor. Savaştan dolayı buraya hicret ettiler ve ben boşandığını sanarak bu bacıya talip oldum. Ailesi böyle bir durum olduğunu anlattılar bana ve kardeşi Suriye’ye gidip o kişinin kız kardeşini boşamasını istemiş ama o boşamak istemiyor. Ne eşinin yanına geliyor ne de yanına gelmesini istiyor. Bacı ve ailesi o kişiyi istemiyor. Şimdi bu bacı istemediği için boşanmış sayılıyor mu? Bacı kesinlikle eski eşine geri dönmek istemiyor. Eğer boşanmış sayılıyorsa iddet beklemesi gerekir mi, yok boşanmamış sayılırsa nasıl boşanacak? Allah için sizden yardım istiyorum şimdiden cevabınız için Allah razı olsun."
Açıklama
İslam hukukunda boşanma, belirli şartlar ve usullerle gerçekleşir. Bir tarafın diğerini istememesi, boşanmanın gerçekleşmesi için tek başına yeterli değildir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, eşlerden birinin diğerini istememesi boşanmayı doğurmaz. Boşanma, kocanın veya kadının talebi ve İslam hukukunun belirlediği usullere göre gerçekleşmelidir. Kadının istemesi tek başına boşanma hükmü doğurmaz, ancak kadının boşanma talebi mahkeme veya arabuluculuk yoluyla değerlendirilebilir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de boşanma ile ilgili ayetler, boşanmanın belirli şartlara bağlı olduğunu belirtir:
"Boşanmayı iki defa yapın; sonra ya iyi tutun ya da güzelce bırakın." (Bakara, 2:229)
"Kadınlar için de haklarınız olduğu gibi, onlara karşı sorumluluklarınız vardır." (Bakara, 2:228)
Hz. Peygamber (sav) de boşanmanın kolaylaştırılması gerektiğini, ancak keyfi boşanmanın doğru olmadığını belirtmiştir.
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman kardeşim, eşlerden birinin diğerini istememesi, boşanmanın gerçekleşmesi için yeterli değildir. Boşanma, İslam hukukunda kocanın boşama hakkı ile başlar. Kadın boşanmak isterse, haklı sebeplerle mahkemeye başvurabilir ve mahkeme kararıyla boşanma gerçekleşebilir (fısk, şiddet, terk vb. sebeplerle). Bu durumda kadının talebi mahkeme tarafından değerlendirilir ve boşanma kararı verilebilir.
Bahsettiğiniz durumda, eski eş kadını istemiyor ve eve gelmiyorsa bu terk sayılır. Kadının da eski eşini istememesi boşanma için tek başına yeterli değildir. Kadın, mahkemeye başvurarak boşanma talebinde bulunabilir. Türkiye'de aile mahkemeleri bu tür durumları değerlendirir ve kadının korunması için karar verir.
Boşanma gerçekleşmeden önce iddet beklenmez. İddet, boşanma veya ölüm sonrası kadının beklemesi gereken süredir. Eğer boşanma gerçekleşirse, iddet süresi başlar.
Bu nedenle, bacının eski eşiyle mahkemeye başvurarak boşanma talebinde bulunması gerekir. Ailesinin veya kardeşinin boşama talebi, kadının rızası olmadan boşanmayı sağlamaz. İslam hukukunda boşanma, tarafların rızası veya mahkeme kararı ile olur.
Diğer Görüşler
Şafii ve Hanbeli mezheplerinde de benzer şekilde, kadının boşanmak istemesi durumunda mahkeme yoluna başvurması gerekir. Maliki mezhebinde ise kadının haklı sebeplerle boşanma talebinde bulunması daha kolay kabul edilir, ancak bu da mahkeme kararı gerektirir.
Sonuç
Özetle, kadının eski eşini istememesi boşanmayı doğurmaz. Boşanma için mahkeme yoluna başvurulmalı ve resmi karar alınmalıdır. Boşanma gerçekleşmeden iddet beklenmez. Bu konuda sabırlı olunmalı, İslam hukukunun usullerine uygun hareket edilmelidir.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
