Kendisini sürekli insanlarla kıyaslayan ve üstün gören kişi ne yapmalıdır?
Sorunun Detayı
"Hocam ben elimde olmadan kendimi insanlarla kıyaslıyorum. Sürekli kendimi onlardan üstün görmeye çalışıyorum. Hatta karşımdaki insanın adından ve sanından etkilenerek davrandığım zamanlar oluyor. Normalde herkesle samimi ilişki kurmaya çalışsam da içten içe bazen kibir duygularına kapılıyorum. Bu kibir mi riya mı bilmiyorum ve nasıl davranacağımı da şaşırdım. Bana bir yol gösterirseniz çok sevinirim. "
Açıklama
Kendini başkalarıyla kıyaslamak ve üstün görmek, insanın nefsinde bulunabilecek bir durumdur. Bu hal, İslam ahlakında dikkat edilmesi gereken bir konudur çünkü kibir ve riya gibi kötü hasletlere kapı aralayabilir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, kendini başkalarından üstün görmek ve kibirlenmek haramdır. Mümin, tevazu sahibi olmalı, insanları küçümsememeli ve Allah katında üstünlüğün takva ile olduğunu bilmelidir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de Allah şöyle buyurur:
“Allah katında en değerli olanınız, O'ndan en çok korkanınızdır.” (Hucurat, 49/13)
Bir hadis-i şerifte Peygamber Efendimiz (s.a.v) şöyle buyurmuştur:
“Hiç kimse kibirlenerek Allah'ın huzuruna girmez.” (Müslim)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, insanın kendini başkalarıyla kıyaslaması doğaldır ancak bu kıyaslama üstünlük taslama ya da küçümseme şeklinde olmamalıdır. Kibir, insanı Allah'tan uzaklaştıran büyük bir günahtır. Bu nedenle, kendini üstün görme duygusunu fark ettiğinde hemen tevbe edip Allah'tan yardım dilemelisin. İnsanlarla samimi ve eşit ilişkiler kurmaya gayret etmelisin. Karşındaki kişinin adı, makamı ya da sosyal durumu seni etkilememeli, çünkü gerçek üstünlük Allah katında takva ile ölçülür. Ayrıca, riya yani gösteriş yapma hali de kalpte gizli olabilir; bu yüzden niyetini sürekli kontrol etmelisin. Namaz, dua ve zikirle kalbini temizlemeye çalış, Allah’tan kalbini yumuşatmasını ve kibirden korumasını iste.
Günümüzde sosyal medya ve çevresel faktörler bu tür duyguları tetikleyebilir. Bu yüzden kendini sürekli başkalarıyla kıyaslamak yerine, kendi gelişimine odaklan, Allah’ın rızasını kazanmayı hedefle.
Diğer Görüşler
Şafii, Malik ve Hanbeli mezheplerinde de kibirlenmenin haram olduğu ve tevazunun önemsendiği görüşü aynıdır. Bazı alimler, kibirli davranışların toplumda fitneye sebep olacağını vurgulamışlardır.
Sonuç
Kardeşim, kendini başkalarıyla kıyaslamak yerine Allah’a karşı sorumluluğunu düşün ve tevazu ile hareket et. Kibir ve riya duygularından kurtulmak için samimi dua et, kalbini temizle ve insanlara eşit davranmaya gayret et.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
