İşyerinde Telefonu Şarj Etmenin Hükmü
Sorunun Detayı
"Hocam işyerinde telefonu kendi özel işim için kullanıyorum, internete falan girip arkadaşlarımı arıyorum, haliyle şarjı bitiyor ben de işyerinde şarj ediyorum. Bunun hükmü nedir? Hesaplayıp bunların ücretini ödemem gerekiyor mu? Gerekiyorsa nereye ödeme yapmalıyım?"
Açıklama
İşyerinde özel telefon kullanımınız ve telefonun şarj edilmesi konusu, işyerinin malı olan elektrik ve diğer kaynakların kullanımına ilişkin bir meseledir. Bu durumun İslami açıdan hükmü, malın izinsiz kullanımı ve karşılık ödenip ödenmemesiyle ilgilidir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, işyerinde kullanılan elektrik ve diğer kaynaklar işverenin malıdır. Eğer işveren bu kullanıma izin vermişse, özel işiniz için yapılan telefon şarjı ve kullanımında ayrıca bir ücret ödeme zorunluluğu olmaz. Ancak izin yoksa ve bu kullanım işverene zarar veriyorsa, zararın karşılanması gerekir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de mal ve mülkün izinsiz kullanımı ile ilgili genel prensipler vardır:
"Ey iman edenler! Mallarınızı aranızda haksız yollarla yemeyin; ancak karşılıklı rıza ile olan ticaret müstesnadır." (Bakara, 2/188)
Hadislerde de başkasının malını izinsiz kullanmanın caiz olmadığı belirtilir:
"Mümin müminin kardeşidir; ona zulmetmez ve onu yalnız bırakmaz." (Buhari, Edeb, 27)
Detaylı Açıklama
İşyerinde telefonunuzu şarj etmek için elektrik kullanmanız, işyerinin malını kullanmak anlamına gelir. Eğer işveren bu konuda açık veya zımni bir izin vermişse, bu kullanım helal ve caizdir. Zira işverenin izni, malını kullanma hakkını size tanımış olur.
Ancak işveren izin vermemiş ve bu kullanım işyerine maddi zarar veriyorsa, örneğin elektrik tüketimi artıyorsa, bu zarar karşılanmalıdır. Bu durumda işverenle konuşup, kullandığınız elektrik için makul bir ücret belirlemek ve ödemek uygun olur. Ödeme, işverenin kendisine yapılır; herhangi bir resmi kuruma değil.
Günümüzde işyerlerinde telefon ve bilgisayar kullanımı yaygın olduğundan, çoğu işveren bu tür kullanımlara hoşgörülü yaklaşır. Yine de izinsiz kullanımda sorumluluk doğar.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de genel olarak benzer görüştedir. Şafii mezhebine göre de mal sahibinin izni olmadan kullanmak caiz değildir ve zarar varsa tazmin gerekir. Malikî ve Hanbelî mezheplerinde de izinsiz kullanımın haram olduğu ve zararın ödenmesi gerektiği vurgulanır.
Sonuç
Değerli Müslüman, işyerinde telefonunuzu şarj etmek için işvereninizin iznini almanız en doğru yaklaşımdır. İzin varsa ayrıca ödeme yapmanız gerekmez. İzin yoksa ve zarar oluşuyorsa, zararı karşılamanız gerekir. Bu konuda işverenle açık iletişim kurmanız faydalı olacaktır.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.