İstişareden Önce İstihare Uygun mudur?
Sorunun Detayı
"Selamunaleyküm hocam. Benim size istihareyle ilgili bir sorum olacaktı, aslında bir gönül meselesiyle ilgili; kendisini bir kez gördüğüm fakat ailesini tanıdığım birine karşı muhabbet duyuyorum. Hiçbir şekilde bir adım atmadım. Ailem duyunca annem istihare yaptı ve bunu birine yorumlattı; sonuç olumsuzdu. Annem içinin rahat olmadığını söylüyor fakat benim gönlüm hala o kişide. Başkasıyla evlilik düşünemiyorum. Aklıma takılan şey şu: Karşı tarafın haberi olmadan, istişare bile yapılmadan bu şekilde yapılan istiharenin sonucu dikkate alınmalı mı?"
Açıklama
İstihare, bir konuda Allah'tan hayırlısını dilemek için yapılan özel bir dua ve niyettir. İstişare ise bir konuda akıl ve tecrübeye dayanarak danışma işlemidir. Bu iki ibadet ve yöntem farklıdır ancak birbirini tamamlayabilir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, istihare yapılmadan önce istişare etmek uygun ve tavsiye edilen bir davranıştır. İstişare, akıl ve tecrübe ile karar vermeye yardımcı olurken, istihare ise kalbin huzurunu ve Allah'ın takdirini aramaktır. İstihare, istişareden sonra yapılması daha makbul olan bir ibadettir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de Allah'a güvenme ve O'ndan yardım isteme emredilmiştir:
"İşlerini O'na tevkil et ve O'na güven. Allah, güvenenleri sever." (Âl-i İmrân, 3/159)
Hz. Peygamber (sav) istihare duasını şöyle öğretmiştir:
"Her işte istihare et, çünkü istiharede hayır vardır." (Buhari, İstihare, 1)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, gönül meselelerinde aceleci davranmak yerine önce aklı selimle istişare etmek önemlidir. Aile büyüklerinin veya güvendiğiniz kişilerin görüşlerini almak, durumu objektif değerlendirmeye yardımcı olur. İstihare ise kalbin huzurunu aramak ve Allah'ın takdirine rıza göstermek içindir. İstihareyi, istişareden önce yapıp sonucu tek başına yorumlamak doğru değildir; çünkü istihare, akıl ve danışma sürecinden sonra yapılmalıdır. Ayrıca, istihare sonucu kişiden kişiye farklı yorumlanabilir, bu yüzden tek bir yorumla kesin hüküm vermek yanlıştır.
Günümüzde, özellikle gönül meselelerinde hem akılcı davranmak hem de Allah'a tevekkül etmek gerekir. İstişare yapmadan istihare sonucu ile hareket etmek, aceleci ve yanıltıcı olabilir. İstişare ile durumu iyice değerlendirdikten sonra, istihare yaparak kalbin huzurunu aramak daha sağlıklıdır.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de benzer şekilde istişare ve istiharenin birlikte değerlendirilmesini tavsiye eder. Bazı alimler, istiharenin mutlaka uyku halinde yapılan dua olduğunu ve sonucu kişinin rüyasında veya kalbinde hissettiği huzur ile anladığını belirtirler. Ancak istiharenin sonucu kesin bir işaret olarak alınmamalı, akıl ve danışma süreci göz ardı edilmemelidir.
Sonuç
Özetle, istişare yapmadan istihareye başvurmak ve tek bir yoruma dayanarak karar vermek doğru değildir. Önce akıl ve danışma ile durumu değerlendirin, sonra istihare yaparak Allah'tan hayırlısını dileyin. Böylece gönül huzurunu ve doğru kararı bulmanız kolaylaşır.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
