İstihareyi Abartmak
Sorunun Detayı
"Selamünaleyküm hocam. Size sorum istihare üzerine olacak. Hocam ben iki yıldır görüştüğüm bayan arkadaşımla nişanlanmak istedik. İstemeye gidilmeden önce askerliğimi yapmadığımdan dolayı olmayacağını söylediler. Yine de istemeye gidildi. Kızın ve benim çok istememden dolayı da ailesi biz istişaremizi ve istiharemizi yapalım dediler ve beklemeye başladık. İstişareleri sadece askerliğimi yapmamış olmam nedeniyle başka bir araştırmada yapmadan kendi içlerinde böyle bir karar çıktı. Yalnız istihareyi kendilerinden olmayan kalp gözü açık kalbi temiz olduğu söylenen tanıdıkları bir arkadaş yapıyormuş. Bu kişi renk falan görmezmiş rüyasında bir zat gelip hayırlı hayırsız olduğunu söylermiş. 7 gün yapıldı bir şey görülmedi. İkinci 7 güne başladılar sonlarına doğru yatan kişi iki ya da üç kez hayırsız sesi duymuş, buna da tamah edilmedi ve üçüncü 7 ye başlandı. Üçüncü 7’nin sondan bir önceki gün görülmüş rüya şöyle(rüya ya gelen kişi biz bu güne kadar beklettik ama Allah katında bir hikmeti vardı. İki tarafında inancı sınandı. Bu iş bu dünya içinde, öbür dünya içinde çok hayırsızdır. Allah’a sığınsınlar bol bol af dilesinler Allah yolundan ayrılmaktan sakınsınlar) denmiş. Hocam rüya bu hayretler içerisindeyiz. Biz birbirimizi çok iyi tanıyoruz, her şeyimizle uyumluyuz, sevgiden yana da bir sıkıntımız yok. Çok çok iyi anlaşan iki kişiyiz. Ama bu durum bizi mahvetti. Ne yapacağımızı bilmez durumdayız. Bizi aydınlatırsanız çok sevinirim. Allah razı olsun."
Açıklama
İstihare, önemli kararlar öncesinde Allah'tan hayırlısını dilemek için yapılan özel bir dua ve ibadettir. Ancak istihareyi abartmak, yani sürekli ve aşırı şekilde rüya veya işaret aramak, İslam'ın ruhuna uygun değildir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre istihare, Peygamber Efendimiz (sav) tarafından tavsiye edilen bir ibadettir ve kişinin kalbini rahatlatmak için yapılır. Ancak istihare sonucu sürekli rüya veya işaret beklemek, hatta bu rüyalar üzerinden karar vermek doğru değildir. İstihare, Allah'a tevekkül edip, kalbin huzur bulması içindir; rüya veya hayal edilen seslere dayanarak karar vermek İslam'da yer almaz.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de istihareye doğrudan işaret eden ayet olmamakla birlikte, Allah'a güvenmek ve O'na yönelmek emredilmiştir:
"Allah'a tevekkül et. Şüphesiz Allah, tevekkül edenleri sever." (Âl-i İmrân, 3/159)
Peygamber Efendimiz (sav) istihare duasını şöyle öğretmiştir:
"Her işte istihare et, çünkü istiharede hayır vardır." (Buhari, İstihare, 1)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman kardeşim, istihare, kalbin huzur bulması ve Allah'ın rızasını aramak için yapılır. Ancak istihareyi sürekli tekrarlamak, hatta rüya ve seslere aşırı anlam yüklemek doğru değildir. İslam'da rüya yorumları kesin delil değildir ve kişisel yorumlara açıktır. Ayrıca, istihareyi yapan kişinin dini ilmi ve güvenilirliği önemlidir; ancak rüyalar üzerinden karar vermek yerine, akıl, mantık ve şeriat ölçüleriyle hareket etmek gerekir.
Bu durumda, sizin ve eş adayınızın birbirinizi iyi tanımanız, uyumlu olmanız ve sevgi içinde olmanız önemlidir. Askerlik gibi hukuki ve sosyal engeller varsa, bunlar çözülmeli, ardından evlilik kararı alınmalıdır. Ailelerin sadece askerliğe dayanarak karar vermesi de eksik olur; istişare geniş kapsamlı olmalıdır.
İslam, insanları zor durumda bırakacak hurafelere, aşırı rüya yorumlarına veya bilinmeyen kişilerin söylediklerine bağlamaz. İstihare, kalbin Allah'a teslim olmasıdır. Karar verirken akıl, kalp huzuru ve şeriat kuralları birlikte değerlendirilmelidir.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de istiharenin temel amacının Allah'a yönelmek ve kalbin huzur bulması olduğunu vurgular. Bazı çevrelerde rüya yorumlarına fazla önem verilmesi yaygın olsa da, Hanefi ve diğer mezhepler bu tür uygulamaları desteklemez. Diyanet İşleri Başkanlığı da istiharenin rüya veya seslere bağlanmaması gerektiğini, kalbin sakinleşmesi ve Allah'a tevekkül edilmesi gerektiğini belirtir.
Sonuç
İstihareyi abartmak ve rüya ile seslere dayanarak karar vermek doğru değildir. Siz ve eş adayınız birbirinizi iyi tanıyorsanız, askerliğiniz gibi engelleri çözerek, akıl ve kalp huzuruyla karar vermeniz en doğrusudur. Allah'a güvenin, aşırı hurafelere kapılmayın.