Hastalıktan Dolayı Oruç Tutamamak
Sorunun Detayı
"Selamünaleyküm hocam. Benim romatizmalı bir hastalığım var ve bu hastalıktan dolayı tükürük bezlerim çalışmıyor, devamlı su içme ihtiyacım oluyor. Bu nedenle ramazanda oruç tutmam çok sıkıntılı oluyor, yazın uzun günlerde bu yüzden tutamıyorum. Öncelikle ne yapabilirim? Bir de Rabbim affetsin ama sadece gerekli miktarda su içip yemek yemeden oruç tutup fidyemi de versem fıkhen bir mahsuru olur mu?"
Açıklama
Ramazan orucunu tutamama durumu, özellikle hastalık gibi mazeretler söz konusu olduğunda İslam hukukunda özel hükümlere tabidir. Hastalık nedeniyle oruç tutamayanların durumu, dinin kolaylık ve merhamet prensipleri çerçevesinde değerlendirilir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, hastalık sebebiyle oruç tutamayan kişi orucunu daha sonra kaza eder veya eğer kaza etmesi mümkün değilse fidye verir. Sadece su içmek gibi orucu bozan şeyler orucu geçersiz kılar, bu nedenle oruçlu iken su içmek orucu bozar. Ancak hastalık nedeniyle oruç tutamamak mazeret olarak kabul edilir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de oruçla ilgili kolaylıklar ve mazeretler açıkça belirtilmiştir:
"Oruç size yazıldığı gibi, size yazıldığı gibi de kolaylık vardır. (Hastalık ve yolculuk gibi) mazeretiniz varsa, tutamadığınız günler sayısınca diğer günlerde oruç tutarsınız. Allah size kolaylık diler, zorluk dilemez." (Bakara, 2/185)
Hz. Peygamber (s.a.v) de hastalık ve yolculuk durumunda orucun bırakılabileceğini belirtmiştir:
"Hasta olan veya yolculukta bulunan kimse, tutamadığı günler sayısınca oruç tutar." (Buhari, Savm 9)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, romatizmalı hastalığınız ve tükürük bezlerinizin çalışmaması sebebiyle susuzluk ihtiyacınız artmış ve oruç tutmak sizin için çok zor hale gelmiş. Bu durumda orucunuzu zorlamamanız, sağlığınızı korumanız önceliklidir. Çünkü İslam dini, sağlığı korumayı emreder ve ibadetlerde kolaylık sağlar.
Hanefi mezhebine göre, oruçlu iken su içmek orucu bozar, dolayısıyla sadece su içip oruç tutmak mümkün değildir. Ancak oruç tutamıyorsanız, ramazan ayı dışında kaza orucu tutabilirsiniz. Eğer hastalığınız uzun süre devam edecek ve oruç tutmanız mümkün olmayacaksa, fidye vermeniz gerekir. Fidye, her gün için bir fakirin bir günlük yeteceği kadar yiyecek vermektir.
Öncelikle, mümkünse hastalığınızın durumuna göre doktorunuzla görüşüp ramazan ayı dışında oruç tutabileceğiniz günleri belirleyin. Ramazan dışında kaza orucunuzu tamamlayabilirsiniz. Eğer bu da mümkün değilse, fidye vermek gerekir.
Bu hususta Diyanet İşleri Başkanlığı'nın fetvaları da benzer şekilde hastalık mazeretini kabul etmekte ve orucun zorunlu hallerde ertelenebileceğini belirtmektedir.
Diğer Görüşler
Şafii ve Hanbeli mezheplerinde de benzer şekilde hastalık mazereti orucun ertelenmesine sebep olur. Maliki mezhebinde de hastalık nedeniyle oruç tutamayan kişi kaza veya fidye verir. Genel olarak mezhepler arasında bu konuda ihtilaf yoktur.
Sonuç
Sağlığınızı korumak için orucunuzu zorlamayın. Hastalık nedeniyle oruç tutamıyorsanız, ramazan dışında kaza orucu tutun. Eğer kaza mümkün değilse, fidye verin. Oruçlu iken su içmek orucu bozar, bu nedenle sadece su içip oruç tutmak caiz değildir.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.