Harama vesile olmak haramı işlemek gibi midir?

Sorunun Detayı

"Bir haramı yapmak haram, haram yapana destek olmak da haramdır sözünü nasıl anlamalıyız?"

Açıklama

Haram olan bir fiile destek vermek veya vesile olmak, İslam hukukunda önemli bir meseledir. Bu durum, haramın işlenmesine dolaylı yoldan katkı sağlamak anlamına gelir.

İslami Hüküm

Hanefi mezhebine göre, harama doğrudan iştirak etmek gibi olmasa da, harama vesile olmak ve destek vermek de haramdır. Haramı işleyeni desteklemek, haram fiilin gerçekleşmesine sebep olmak veya kolaylaştırmak, yasak kapsamındadır.

Deliller

Kur'an-ı Kerim'de bu hususa işaret eden ayetler bulunmaktadır:

"Ve kötülüğe ve fenalığa ortak olmayın." (Kur'an, Maide Suresi, 5:2)
"İyilik ve takvaya çağırın, fasıklığa ve kötülüğe çağırmayın." (Kur'an, Araf Suresi, 7:157)

Hadislerde de bu konuya vurgu yapılmıştır:

"Kim bir günahı gizlerse, Allah da kıyamet günü onun günahını gizler. Kim de bir günahı açığa vurursa, Allah da kıyamet günü onun günahını açığa vurur." (Buhari, Edeb, 69)
"Mümin, müminin kardeşidir; ona zulmetmez, onu yardımsız bırakmaz ve onu güç durumda bırakmaz." (Müslim, Birr, 66)

Detaylı Açıklama

Haram olan bir fiilin işlenmesine doğrudan katılmak elbette haramdır. Ancak bir kimsenin haram işleyene destek olması, ona yardım etmesi, haramı kolaylaştırması da İslam ahlakı ve fıkhı açısından yasaktır. Örneğin; zina eden birine mekân sağlamak, haram mal satan birine yardım etmek, haksız yere faiz işlemlerine aracılık etmek gibi durumlar buna örnektir.

Bu tür destekler, haramın yayılmasına ve toplumda fitne ve fesadın artmasına sebep olur. Allah Teâlâ, müminlerin birbirlerine zarar vermemelerini, kötülüğe ortak olmamalarını emretmiştir. Bu yüzden harama vesile olmak, haramı işlemek kadar ağır olmasa da, kesinlikle yasaklanmıştır.

Günümüzde de bu prensip geçerlidir. Örneğin, haram kazanç elde eden birine bilerek yardım etmek, haram işleyen birine destek vermek veya haramı yaygınlaştıran faaliyetlere ortak olmak caiz değildir. Müslümanlar, haramdan uzak durmalı ve harama vesile olmamalıdır.

Diğer Görüşler

Diğer mezhepler de genel olarak bu konuda Hanefi mezhebi ile paralel görüştedir. Şafii, Maliki ve Hanbeli mezheplerinde de harama yardım etmek ve destek vermek haram kabul edilir. Ancak bazı durumlarda vesile olmanın derecesi ve sorumluluk farklı yorumlanabilir.

Sonuç

Değerli Müslüman, harama doğrudan iştirak etmek gibi olmasa da, harama vesile olmak ve destek vermek haramdır. Haramdan uzak durunuz ve kimseyi harama teşvik etmeyiniz.

Bu cevap Kur'an-ı Kerim, Hadis-i Şerifler ve İslam fıkhı kaynaklarına dayanılarak hazırlanmıştır. Kişisel durumunuz için bir din alimi veya müftüye danışmanızı tavsiye ederiz.

Sizin de bir sorunuz mu var?

Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.

Soru Sor

İlgili Fetvalar