Hamileliğimde Oruç Tutmadım, Fidye Vermem Gerekiyor mu?
Sorunun Detayı
"İki senelik zekât borcum var, bu ay onları veriyoruz. Geçen sene hamileliğimden dolayı oruç tutmadım, bu sene de emzirdiğim için eşim izin vermedi. Tutmadığım günlerin fidyesini vermem gerekiyor mu, gerekiyorsa her gün için bir fidye bedeli mi vermem gerekiyor? Yoksa kaza etsem yeterli mi?"
Açıklama
Hamilelik ve emzirme döneminde oruç tutamayan kadınların oruç borçları ve fidye verme durumu İslam fıkhında önemli bir meseledir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, hamilelik veya emzirme nedeniyle oruç tutamayan kadınlar, tutamadıkları günleri kaza etmekle yükümlüdürler. Fidye vermek zorunlu değildir, ancak kaza oruçları mümkün değilse fidye verilebilir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de oruç tutamayanlar için kolaylık sağlanmıştır:
"Oruç tutmaya gücü yetmeyen kimse, tutamadığı günler sayısınca başka günlerde oruç tutar. Kim de bunu yapamaya güç yetirmezse, bir yoksulu doyuracak kadar fidye verir." (Bakara, 2/184)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, hamilelik ve emzirme döneminde oruç tutmamak, sağlık açısından izin verilen bir durumdur. Bu süre zarfında tutamadığınız oruçları daha sonra kaza etmeniz gerekir. Eğer sağlık durumunuz kaza orucunu tutmaya elverişli değilse, o zaman fidye vermeniz caiz olur. Fidye, her gün için bir yoksulu doyuracak miktarda yiyecek veya onun parasını vermektir.
Örneğin, eğer geçen yıl hamilelik sebebiyle oruç tutamadığınız günler varsa, bunları bu yıl sağlık durumunuz elverdiği sürece kaza etmelisiniz. Emzirme nedeniyle oruç tutamamanız durumunda da aynı hüküm geçerlidir. Eşinizin izin vermemesi, sizin sağlık durumunuzun değerlendirilmesinde dikkate alınabilir ancak oruç borcunuzun yerine getirilmesi sorumluluğunuzu ortadan kaldırmaz.
İki senelik zekât borcunuzun bu ay verilmesi, oruç borcunuzla karıştırılmamalıdır. Zekât ve oruç farklı ibadetlerdir ve her birinin ayrı hükmü vardır.
Diğer Görüşler
Diğer mezheplerde de genel olarak benzer görüş hakimdir. Şafii ve Hanbeli mezheplerinde de hamilelik ve emzirme nedeniyle oruç tutulamazsa kaza ve mümkün değilse fidye verilir. Malikî mezhebinde de aynı şekilde değerlendirilir.
Sonuç
Hamilelik ve emzirme nedeniyle tutamadığınız oruçları sağlık durumunuz elverdiği sürece kaza etmeniz gerekir. Kaza mümkün değilse, her gün için bir fidye vermeniz gerekir. Zekât borcunuzdan ayrı olarak bu hüküm geçerlidir.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
