Hac Farziyeti
Sorunun Detayı
"Hocam birkaç yıl önce bana mehir olarak verilen altınlarımı sattık 6 milyar etmişti üzerine bir miktar daha koyarak araba aldık arabamızı sattık şimdi elimizde 9 milyar var kurban keserken ben kesiyorum zekatını da vereceğiz 1 yılı doldurunca ben çalışmıyorum eşim asgari ücretle çalışıyor kirada oturuyoruz ben hacca yazılmak istiyorum ve yahut umreye girmek istiyorum acaba hac benim üzerime farz mı evimizde yok arabamızda nasıl hareket etmeliyiz."
Açıklama
Hac, İslam'ın beş şartından biridir ve maddi ve fiziki yeterlilik şartlarına bağlı olarak farz olur. Bu nedenle kişinin mal varlığı, geçim durumu ve sağlık gibi hususlar göz önünde bulundurulur.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, bir Müslüman'ın hacca gitmesi, mali ve fiziki olarak gücü yettiği takdirde farzdır. Mal varlığı, borç durumu, ailenin geçimi ve yol masrafları gibi hususlar değerlendirilir. Eğer kişi ve ailesinin temel ihtiyaçları karşılanabiliyorsa ve hacca gitmek için yeterli maddi imkanı varsa hac farz olur.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de Allah Teâlâ şöyle buyurur:
"Haccı ve umreyi Allah için tamamlayın." (Bakara, 2:196)
Hz. Peygamber (s.a.v) de şöyle buyurmuştur:
"İslam beş temel üzerine bina edilmiştir: Allah’tan başka ilah olmadığına ve Muhammed’in O’nun peygamberi olduğuna şehadet etmek, namazı kılmak, zekâtı vermek, Ramazan orucunu tutmak ve hacca gitmek." (Buhari, İman, 1)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, elinizde 9 milyar gibi bir miktar para bulunması, hac için maddi açıdan bir güçlük olmadığını gösterir. Ancak önemli olan, bu paranın sizin ve ailenizin temel ihtiyaçlarını karşılamaya devam etmesi ve borçlarınızın olmamasıdır. Hanefi mezhebine göre, hacca gitmek için kişinin yol ve konaklama masraflarını karşılayacak, ailesinin geçimini tehlikeye düşürmeyecek bir mal varlığına sahip olması gerekir.
Eşiniz asgari ücretle çalışıyor ve kira ödüyorsunuz. Bu durumda, hacca gitmeden önce ailenizin temel ihtiyaçlarının aksamaması gerekir. Ayrıca, hacca gitmek için borçlanmamak esastır. Eğer bu şartlar sağlanıyorsa, hac sizin üzerinize farz olur. Hac ibadeti, bir yıl içinde yapılması gereken bir ibadettir ve ertelenmesi ancak geçerli mazeretlerle mümkündür.
Umre ise, hac gibi farz değil, sünnet ve nafile bir ibadettir. Maddi durumunuz müsaitse umreye gitmeniz teşvik edilir ancak zorunlu değildir.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de genel olarak Hanefi mezhebiyle benzer görüştedir. Ancak bazı alimler, kişinin borçlu olması halinde haccın ertelenebileceğini veya farz olmayabileceğini belirtir. Ayrıca, hanbeli mezhebine göre de kişinin mal varlığı ve geçim durumu haccın farz olması için belirleyicidir.
Sonuç
Elinizdeki mal varlığı ve ailenizin durumu hacca gitmenize engel değilse, hac sizin üzerinize farz olur. Öncelikle ailenizin geçimini ve borç durumunu göz önünde bulundurarak planlama yapınız. Hacca gitmek için zorlanmayınız, kolaylaştırınız. Umre ise farz olmayan, sevap kazandıran bir ibadettir.