Günahını Gizlemek
Sorunun Detayı
"Selamun aleyküm hocam, iyisinizdir inşallah. Hedef radyo'dan programınızı dinliyorum. Sahurda Haya ile ilgili sohbetiniz oldu. Programın sonunda hayasız biri olduğum ortaya çıktı. Yaptığı kötülükle ilgili övünenin de Allah azimüşanın da iyi bakmayacağından, diğer sohbetlerinizde de şeytanın bugüne yatırım yapmadığından bahsettiniz. Soruma gelince, doğru söylemek hayasızlık mıdır? Neden böyle bir soru: Bana bazı kişilerden şöyle sorular geliyor. Mehmet milli(zina) oldun mu lan. Yok olmadım olmam mı gerek. (bazen yaptım diyorum kurtulmak için yoksa tekrar tekrar soru geliyor. O kadar çok bu konuda dalga geçiyorlar ki aklınız şaşar.) Şimdi yalan söylemek haram. Şimdi yaptım desem, yapmadığım halde yalan. Yapsam, yapmadım desem yalan bunun haricinde geleceğimi bilmiyorum. Şeytana nefse arkadaşa uyduk bir halt (başka bir şey de olabilir, kopya çekmek hırsızlık gibi) işledik diyelim ve birisi de sordu malum soruyu yaptın mı? Yaptım desem günahımı ortaya çıkacak hayasızlık olacak. Öbür tarafta işler zorlaşacak sohbette bundan da bahsettiniz. Ya da yapmadım diyeceğim yalan söyleyeceğim bunun için sorum: Doğru söylemek hayasızlık mıdır? Tereddütte kaldım. Kalbime soruyorum, doğru neyse onu söyle diyor. Selametle hocam."
Açıklama
Günahını gizlemek ve doğru söylemek arasındaki denge, İslam ahlakında önemli bir meseledir. Bu konuda hem dürüstlük hem de haya (utanma) kavramları dikkate alınmalıdır.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, doğru söylemek esastır ve yalan söylemek haramdır. Ancak günahını ifşa etmekten çekinmek ve gizlemek, özellikle mahremiyet ve haya sınırları içinde değerlendirildiğinde caizdir. Günahı gizlemek, tevbe ve istiğfar ile birlikte yapılmalıdır.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de doğruluk ve yalanla ilgili ayetler bulunmaktadır:
"Ey iman edenler! Allah'tan korkun ve doğru söz söyleyin." (Tevbe, 9:119)
"Yalan söylemekten sakının." (Nisa, 4:135)
Hadislerde ise Peygamber Efendimiz (s.a.v) şöyle buyurmuştur:
"Doğruluk iyiliğe, iyilik de cennete götürür. Yalan ise kötülüğe, kötülük de cehenneme götürür." (Buhari, Edeb, 69)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, doğru söylemek İslam'ın temel ahlak prensiplerinden biridir. Ancak günahını açıkça anlatmak, bazen kişinin mahremiyetine zarar verebilir ve toplumda utanma, rencide olma gibi durumlara yol açabilir. Bu yüzden günahını gizlemek, tevbe etmek ve Allah'tan af dilemek en uygun yoldur. Yalan söylemek ise kesinlikle haramdır ve günahı örtmek için yalan söylemek daha büyük bir günah olabilir.
Örneğin, sana yapılan kötü niyetli ve ısrarcı sorulara karşı, ya konuyu değiştirmek ya da "Bu benim özel meselem, Allah'a tevbe ettim" gibi genel ifadeler kullanmak daha uygundur. Böylece ne yalan söylemiş olursun ne de günahını ifşa etmiş olursun. Ayrıca, sürekli olarak kötü söz ve dalga konusu olan durumlarda sabırlı olmak, dua etmek ve gerektiğinde bu tür kişilerden uzaklaşmak da önemlidir.
Haya, İslam ahlakının önemli bir parçasıdır ve günahını gizlemek utanma duygusunun bir yansımasıdır. Ancak bu, doğruyu söylemekten kaçınmak için yalan söylemeyi gerektirmez. Allah, kullarının kalplerini bilir ve samimiyetle tevbe edenleri affeder.
Diğer Görüşler
Şafii ve Malikî mezheplerinde de benzer şekilde doğruluk ön plandadır. Ancak bazı durumlarda, mesela kişinin kendisini veya başkasını iftiraya maruz bırakmamak için gerçeği tam olarak açıklamamak veya konuyu değiştirmek caiz görülür. Hanbeli mezhebinde de benzer şekilde, yalan kesinlikle yasaklanmıştır ancak mahremiyet ve haya gözetilir.
Sonuç
Özetle, doğru söylemek esastır; ancak günahını ifşa etmekten çekinmek ve bunu gizlemek, tevbe ile birlikte caizdir. Yalan söylemekten kaçınmalı, mahremiyetini koruyarak Allah'a yönelmelisin. Sabır ve samimiyetle tevbe etmek en doğrusudur.
