Faizle İş Yapan Kurum
Sorunun Detayı
"Hocan ben bir bankadan o faizle kredi alacam yani faizsiz yalnız banka parayı verirken masraflar karşılığı bir kısım para kesiyor dolayısıyla arada bi fark oluşuyor bu fark faize girer mi?"
Açıklama
Faizle iş yapan kurumlar ve kredi işlemlerinde ortaya çıkan masraf kesintilerinin faiz hükmü taşıyıp taşımadığı İslam hukukunda önemli bir meseledir. Bu konuda bankaların aldığı masraflar ile faiz arasındaki farkın ne olduğu değerlendirilmelidir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, eğer banka kredi verirken anapara dışında kesin ve sabit bir faiz talep etmiyorsa, sadece masraf karşılığı makul bir ücret kesiyorsa bu durum faiz (riba) sayılmaz. Ancak, bu masraflar gerçek hizmet ve işlem giderlerini aşarsa veya gizli faiz unsuru taşıyorsa, faiz hükmüne girer.
Deliller
Faizin haram oluşu Kur'an-ı Kerim'de açıkça belirtilmiştir:
"Faiz yiyenler ancak şeytanın çarptığı kimseler gibidir. Bu yüzden onlar, hidayete eremezler." (Bakara, 2/275)
Hz. Peygamber (sav) de faizle ilgili şöyle buyurmuştur:
"Altı şey vardır ki, Allah onları sevmez: faiz, haksızlık, yalan, iftira, şarap ve kumar." (Tirmizi)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, bankaların kredi verirken uyguladığı masraflar genellikle işlem, dosya, ekspertiz, sigorta gibi hizmet bedelleridir. Bu tür masraflar, gerçek hizmet karşılığı ise faiz sayılmaz. Ancak, kredi tutarından kesilen bu masraflar anaparanın bir parçası gibi gösterilip, geri ödemede fazladan bir ücret talep ediliyorsa bu faiz olur.
Günümüzde birçok banka, kredi verirken çeşitli masraflar kesmekte ve bu masraflar kredi tutarından düşülerek net ödeme yapılmaktadır. Bu durumda, kredi alan kişi aslında daha az para almış olur ama geri ödemede anaparayı tam olarak öder. Bu, masraf karşılığı olarak kabul edilir ve faiz hükmünde değildir.
Ancak, bu masrafların gerçek hizmet bedelini aşması veya gizli faiz unsuru taşıması durumunda, bu işlem faizli işlem sayılır ve caiz olmaz. Bu nedenle kredi almadan önce masrafların detaylı incelenmesi ve mümkünse faizsiz finansman yöntemlerinin tercih edilmesi tavsiye edilir.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de genel olarak benzer görüştedir. Şafii ve Hanbeli mezheplerinde de gerçek hizmet karşılığı olmayan herhangi bir fazlalık faiz olarak değerlendirilir. Maliki mezhebinde ise masrafların makul sınırlar içinde olması önemlidir.
Sonuç
Kardeşim, bankadan kredi alırken kesilen masraflar gerçek hizmet karşılığı ise faiz sayılmaz. Ancak bu masrafların gizli faiz unsuru taşımaması gerekir. Mümkünse faizsiz finansman yollarını tercih etmek en doğrusudur.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
