Faize Bulaşmadan İş Bulmak
Sorunun Detayı
"Hocam ben devlet bankası sınavlarına hazırlanıyorum ama faiz üzerine kurulu sistemde çalışmak istemiyorum. Ailem baskı yapıyor çoğu firma faiz yiyor, faiz yemeyen firma bulamazsın bu devirde diyorlar ama bankalar hem faiz alıyor hem de faiz veriyor. Günümüze baktığımızda işçilerinin maaşlarını tam vaktinde veren, faizde değerlendirmeyen taşeron firma yok gibi. Nasıl faize bulaşmadan iş bulacağız hocam?"
Açıklama
Faiz, İslam dininde kesinlikle haram kılınmış bir unsurdur ve Müslümanların faizden uzak durmaları emredilmiştir. Günümüz ekonomik sistemlerinde faizle doğrudan veya dolaylı ilişki kurmamak zor olabilir, ancak bu konuda dikkatli ve bilinçli davranmak mümkündür.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre faiz (riba) kesinlikle haramdır ve ondan uzak durmak farzdır. Faize bulaşmak, hem almak hem vermek açısından caiz değildir. Bu nedenle faizle doğrudan ilişkili işlerde çalışmak da uygun görülmez.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de faizle ilgili açık yasaklar vardır:
"Faiz yiyenler ancak şeytanın çarptığı kimsenin kalktığı gibi kalkarlar. Bu, onların 'Alım satım da faiz gibidir' demeleri yüzündendir. Oysa Allah, alım satımı helal, faizi haram kılmıştır." (Bakara, 2/275)
"Ey iman edenler! Faizi kat kat artırarak yemeyin ve Allah'tan korkun ki kurtuluşa eresiniz." (Âl-i İmrân, 3/130)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman kardeşim, günümüzde ekonomik sistemin büyük çoğunluğu faiz üzerine kuruludur. Bankalar, finans kurumları ve birçok firma faizi kullanmaktadır. Ancak bu durum, faize bulaşmadan iş bulmanın imkânsız olduğu anlamına gelmez. Öncelikle, çalışacağınız kurumun faaliyet alanını ve işleyiş biçimini araştırmak önemlidir. Faizle doğrudan ilişkili kredi, mevduat, finansman işlemleri yapan bölümlerde çalışmamak gerekir.
Devlet bankalarında dahi faizle ilgili bölümler vardır; ancak bankanın diğer hizmet alanlarında veya devlet kurumlarında faizsiz çalışan bölümler olabilir. Ayrıca, faizsiz finansman yöntemleri (katılım bankacılığı gibi) sunan kurumlar da mevcuttur. Bu tür kurumlarda çalışmak, faize bulaşmadan iş imkânı sağlar.
Taşeron firmalar ve özel sektör açısından da durum benzerdir. Faizsiz iş modeliyle faaliyet gösteren şirketler araştırılabilir. Ayrıca, kendi işinizi kurarak faizsiz ticaret ve hizmet alanlarında faaliyet göstermek de bir çözümdür.
Unutulmamalıdır ki, İslam dini kolaylık ve rahmet dinidir. Zor durumlarda, kişinin niyeti ve çabası önemlidir. Faizden tamamen uzak kalmak için gayret göstermek gerekir. Ailenizin endişelerini de anlayışla karşılayarak, onlara İslam'ın faiz yasağını ve sizin bu konudaki hassasiyetinizi anlatabilirsiniz.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de faiz konusunda Hanefi mezhebiyle benzer şekilde kesin haram hükmü vermiştir. Bazı çağdaş alimler, modern finans sistemlerinde faizin dolaylı etkilerinin kaçınılmaz olduğunu ancak niyet ve çaba ile bu durumun minimize edilmesi gerektiğini belirtirler. Diyanet İşleri Başkanlığı da faizden uzak durmayı vurgular ve faizle doğrudan ilişkili işlerde çalışmaktan kaçınılmasını önerir.
Sonuç
Faize bulaşmadan iş bulmak zorluklar içerse de imkânsız değildir. Faizsiz finansman yöntemleri sunan kurumlar veya faizle doğrudan ilişkisi olmayan bölümler tercih edilmelidir. Niyetinizi koruyarak, araştırarak ve sabrederek helal kazanç yolunda ilerleyebilirsiniz.
