Faiz Bulaşan Parayı Hayır İçin Dağıtmak Uygun mudur?
Sorunun Detayı
"Selamünaleyküm hocam. Benim sorum faiz ile ilgili; Ben devlet TSK’da görev yapıyorum. Maaşımdan kendi isteğim ile para kesiliyordu. Bu parada faiz şüphesi olduğu için çıktım ve gelen faiz parasını hesaplayıp kendi görev yaptığım yerdeki askerlere dağıttım. Hocam esas sormak istediğim soru şu: TSK kendi isteğim dışında benden aylık 150 liralık bir kesinti yapıyor. Bu paralar da emekli olduğumuzda faiz ile birlikte geri ödeniyor. Ben bundan şu an için sorumlu muyum? Allah Teala nasip eder emekli olursak niyetim yine bu gelen faizin parasını dağıtmak. Hocam bir miktar param da var, bu parayı çalınmaması için bankada tutmak bizim için bir mesuliyet gerektirir mi?"
Açıklama
Faiz, İslam'da kesinlikle haram kılınmış bir kazanç türüdür ve bu paranın kullanımı konusunda hassasiyet gerekmektedir. Faizle elde edilen paranın hayır işlerinde kullanılması ise ayrı bir değerlendirme konusudur.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, faiz (riba) kesinlikle haramdır. Faizle elde edilen parayı doğrudan kullanmak veya harcamak caiz değildir. Ancak, bu tür paralar hayır işlerinde kullanılabilir; böylece faizden doğrudan menfaat sağlanmamış olur. Faiz parası kendinizde kalmamalı, ihtiyaç sahiplerine veya hayır işlerine verilmelidir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de faizle ilgili açık uyarılar bulunmaktadır:
"Faiz yiyenler ancak şeytanın çarptığı kimseler gibidir. Bu, onların, 'Alım satım da ancak böyledir' demeleri yüzündendir. Oysa Allah alım satımı helal, faizi haram kılmıştır." (Bakara, 2/275)
"Ey iman edenler! Faizi kat kat artırarak yemeyin ve Allah'a karşı gelmekten sakının ki kurtuluşa eresiniz." (Âl-i İmrân, 3/130)
Hz. Peygamber (sav) de faizle ilgili şöyle buyurmuştur:
"Faiz yediğiniz her dirhem, kıyamet günü üzerinde taşıyacağınız büyük bir günah yığınıdır." (Sahih Müslim)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, devletin zorunlu kesintileri ve bunların faizle birlikte geri ödenmesi gibi durumlar, bireysel olarak kontrolünüz dışında olabilir. Bu tür durumlarda, faizden doğrudan menfaat sağlamamanız önemlidir. Siz zaten faizden gelen parayı asker arkadaşlarınıza dağıtarak bu konuda hassasiyet göstermişsiniz, bu güzel bir davranıştır.
Emekli olduğunuzda faizle birlikte size ödenecek miktar için de aynı hassasiyeti göstermeniz gerekir. Faizden gelen parayı kendiniz için kullanmak yerine, ihtiyaç sahiplerine veya hayır kurumlarına vermeniz daha uygundur. Bu, faizden doğrudan menfaat sağlamamanız açısından önemlidir.
Bankada para tutmak ise faiz almak amacıyla değilse, yani mevduat faizi gibi bir kazanç amacı yoksa ve sadece paranın korunması için ise, bu durum genellikle caizdir. Ancak, paranın faiz getirmemesi için vadesiz hesap veya faizsiz bankacılık ürünleri tercih edilmelidir. Faiz getirisi olan hesaplarda para tutmak, faiz kazanma riskini doğurur ve bu da sakıncalıdır.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de faiz konusunda Hanefi mezhebiyle benzer görüştedir; faiz kesinlikle haramdır. Faizle elde edilen paranın hayır işlerinde kullanılması ise genel olarak kabul görür. Ancak bazı alimler, faiz paranın tamamen elden çıkarılmasını ve hiçbir şekilde kullanılmamasını önerirler.
Sonuç
Faizden gelen parayı kendiniz için kullanmamanız, hayır işlerinde değerlendirmeniz gerekir. Bankada para tutarken faiz getirmeyen hesapları tercih edin. Böylece hem dini sorumluluğunuzu yerine getirmiş olursunuz hem de günümüz şartlarında maddi güvenliğinizi sağlamış olursunuz.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
