Epilepsi Hastasının Orucu
Sorunun Detayı
"Hocam ben epilepsi -halk arasında sara hastalığı olarak geçiyor- hastasıyım. 2 saat arayla sabah akşam 2 ilaç alıyorum. Doktorun dediğine göre aç ve uykusuz kalmam rahatsızlığımı tetikliyormuş. Oruç konusunu da bana bırakıyorlar. Ben ise kış dönemine rastladığında bir kere yirmi yedi gün tuttum üç günü de bayanların muayyen günlerine rastladığı için tutamadım. İki sorum olacak size: Birincisi; ben oruç tutabilir miyim? İkincisi; oruç tutamayacaksam ne yapmam gerekir? Fidye vereceksem fidye miktarı nedir? Ben annem ile yaşıyorum ve babamdan kalan emekli maaşımız var sadece. Benim üstüme fidye farz mıdır?"
Açıklama
Epilepsi hastalığı gibi kronik rahatsızlıklar oruç tutma konusunda dikkat edilmesi gereken sağlık meselelerindendir. Hastanın sağlığını koruması ve dini yükümlülüğünü yerine getirmesi arasında denge kurulmalıdır.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, hastalık orucu tutmayı zorlaştırıyor ve sağlığı tehlikeye atıyorsa oruç tutmamak caizdir. Bu durumda oruç tutamayan kişi, tutamadığı günler için fidye verir. Eğer hastalık devamlı ise ve oruç tutması mümkün değilse, fidye vermesi gerekir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de oruçla ilgili kolaylık ve hastalık durumları şöyle belirtilmiştir:
"Allah size kolaylık diler, zorluk dilemez." (Bakara, 2/185)
"Hasta olan veya yolculukta bulunan kimse, tutamadığı günler sayısınca başka günlerde oruç tutar." (Bakara, 2/185)
Hadislerde de hastalık sebebiyle oruç tutamayanların mazeretli sayıldığı belirtilmiştir.
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, epilepsi hastalığında açlık ve uykusuzluk krizleri tetikleyici olabilir. Doktorunuzun tavsiyesi, sağlığınızı korumak adına önemlidir. Eğer oruç tutmak hastalığınızın kötüleşmesine sebep oluyorsa, oruç tutmamanız gerekir. Hanefi mezhebine göre, bu durumda tutamadığınız günler için fidye vermeniz farzdır. Fidye, bir gün için bir miskal (yaklaşık 4,25 gram) kuru hurma veya onun parasını vermektir. Türkiye Diyanet İşleri Başkanlığı'nın güncel uygulamasında, fidye miktarı günlük asgari ücretin belirli bir oranı olarak hesaplanabilir.
Fidye verme yükümlülüğü kişinin kendisine aittir. Eğer maddi durumunuz kısıtlıysa ve fidye vermekte zorlanıyorsanız, bu konuda kolaylık sağlanabilir. Ailenizin maddi durumunu göz önünde bulundurarak, mümkün olduğunca fidye vermeniz tavsiye edilir. Ayrıca, hastalığınız geçici ise, oruç tutamadığınız günleri daha sonra kaza etmeniz gerekir.
Diğer Görüşler
Şafii mezhebine göre de benzer şekilde hastalık orucu bozarsa oruç tutulmaz ve kaza veya fidye gerekir. Maliki ve Hanbeli mezheplerinde de hastalık mazeretiyle orucun terk edilmesi caizdir. Ancak fidye miktarı ve uygulaması mezhepler arasında küçük farklılıklar gösterebilir.
Sonuç
Epilepsi hastası olarak oruç tutmanız sağlık açısından riskli ise, orucunuzu tutmamanız caizdir. Tutamadığınız günler için fidye vermeniz gerekir. Sağlığınızı koruyunuz ve doktorunuzun tavsiyesine uyunuz.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
