Dükkan Ortağa Dikkat
Sorunun Detayı
"S.a hocam daha önce size danışmıştım. Dükkan açmıştım giderleri karşılamakta güçlük çekerim diye Film dvd satan arkadaşa dükkanın bir bölümünü ayırıp gelirler ayrı, giderler ortak yanıma almıştım. Filmlerdeki erotik sahneler ve Allah isyan bölümlerin olması günaha aracı olmak endişesi için arkadaşa çıkmasını söylemiştim. O da çıkmayınca ben de kapattım ama o daha sonra dükkan sahibi ile anlaştı. Onu çağırmasaydım o dükkan sahibi tanımış olmayacaktı. Arkadaş dvd leri korsan satıyor, günaha aracı olan da o günahdan payı olur endişesi ile polise ihbarda bulunmak istiyorum ama gammazcı olur muyum diye de rahatsızlık duyuyorum. Bu konuda ne yapmam konusunda ikilemde kaldım. Allah'a razı olsun."
Açıklama
Değerli Müslüman, dükkan ortaklığı ve içinde gerçekleşen haram faaliyetler konusunda sorumluluk ve müdahale sınırları İslam hukukunda önemlidir. Bu tür durumlarda hem günaha ortak olmamak hem de toplumun zarar görmesini engellemek esastır.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, bir iş yerinde haram mal veya haram işlerin yapılması durumunda, ortak olan kişinin bu haram işlere ortaklık veya aracılık etmesi caiz değildir. Haram işlere ortaklık eden veya aracılık yapan kişi, o günahın bir kısmından sorumlu olur. Bu nedenle, haram işlerin devam ettiği bir ortamda sessiz kalmak veya müdahale etmemek doğru değildir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de Allah şöyle buyurur:
“Ve yardımlaşın taat ve takvada, günah ve düşmanlıkta yardımlaşmayın.” (Maide, 5/2)
Bir hadis-i şerifte ise Peygamber Efendimiz (s.a.v) şöyle buyurmuştur:
“Müminler, birbirlerinin aynasıdır.” (Tirmizî)
Bu, birbirimizin hatalarını düzeltmek ve zararlı davranışları engellemekle yükümlü olduğumuzu gösterir.
Detaylı Açıklama
Dükkanınızda ortak olduğunuz kişi korsan DVD satmakta ve içinde erotik sahneler bulunan filmler satmaktadır. Bu durum İslam’da haram olan bir faaliyettir. Siz bu durumu fark edip müdahale etmişsiniz, ancak ortaklık devam etmiş ve siz de dükkanı kapatmak zorunda kalmışsınız. Bu, sorumluluğunuzu yerine getirdiğinizin bir göstergesidir.
Polise ihbar konusunda ise, İslam’da zararlı ve haram işlerin önlenmesi için yetkililere bilgi vermek caiz ve hatta gereklidir. Çünkü bu, toplumun korunması ve haramın yayılmasının engellenmesi içindir. Bu durumda gammazlık (bozgunculuk) değil, hayır ve iyilik için müdahaledir. Hz. Peygamber (s.a.v) “Müminler birbirlerinin aynasıdır” buyurarak, birbirimizin hatalarını düzeltmemizi emretmiştir.
Ancak ihbar ederken niyetinizin sadece Allah rızası ve toplumun hayrı olduğunu kalpten hissetmeniz önemlidir. Ayrıca, mümkünse önce arabuluculuk veya uyarı yoluna gitmek, son çare olarak resmi makamlara başvurmak daha uygundur.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de benzer şekilde haram işlere ortaklık edilmemesi gerektiğini vurgular. Bazı görüşlerde, haram işlerin devam ettiği ortamda sessiz kalmanın günahı artırabileceği belirtilir. Dolayısıyla, haramı engellemek için gerekli tedbirlerin alınması ortak sorumluluktur.
Sonuç
Özetle, haram işlerin yapıldığı bir ortamda sessiz kalmak doğru değildir. Siz zaten müdahale etmişsiniz, ancak devam eden durumlarda yetkililere bilgi vermek İslam açısından sorumluluktur ve gammazlık değildir. Allah yolunda iyilik ve hayır için adım atmaktan çekinmeyiniz.