Düğünde Orkestraya Para Takılması
Sorunun Detayı
"Selamünaleyküm hocam. Birkaç yıldır sohbetlerinizi, yazılarınızı takip eden, şu dünyada tek gayesi Allah'ın rızasını kazanmak olan aciz bir kulum. Allah nasip ederse 45 gün sonra evleneceğim inşallah. Bu düğün konuları hakkında soracaklarım vardı, öncelikle kısaca bizim buradaki doğru ya da yanlış adetlerden bahsedeyim. Davul çalınmadan düğün neredeyse hiç yok hocam. En büyük sorunlarımızdan biri bu, maalesef ikna edemedim büyükleri, özellikle kız tarafını. Sanırım 1 günde olsa olacak. Ancak bu oynamalar kesinlikle karışık değil, erkekler belli bir bölgede, bayanlar farklı bir bölgede yapıyor düğünlerini, hani köy düğünü desem belki anlaşılır. Ne kadar ayrıda olsa, ben hoşlanmıyorum, istemiyorum dedimse de olmadı, yapılacak. İşin kötüsü bu oynayan erkeklerin üzerinden para sallayıp “Şerefe” diyerek orkestra ekibine para veriliyor. Benim en çok kızdığım konulardan biri buydu, bu caiz midir hocam? Yani oynayan birinin kafasından “Şerefe” diyerek para çevirip müzik yapanlara vermek doğrumudur? Sonra hocam bu düğünler, erkek ya da kadın, kameraya alınıyor, fotoğraflanıyor. Kendim kameraman olduğum halde bayanların çekilmesini istemiyorum, buna da karşı çıkacaklar, nasıl bir yol izlemeliyim hocam? En sevmediğim adetlerden biride misafirlere sigara dağıtmak, paketlerce sigaralar tabaklara dökülüp misafirlere veriliyor, çok şükür bunu zorda olsa kabul ettirdim, inşallah olmayacak. Birde gelin ve damat için utanç verici adetlerimiz var. Akşam olduğunda (normalde cami yolu bilmeyen damat) yatsı namazına gidiyor, gelince tatlı yediriyorlar, dua edip sırtına vurarak yatak odasına sokuyorlar. Çok şükür bunu da yapmama kararı aldık, eğer bunlar bizim ecdadımızda (Ashab-ı Kiram’ın) adetlerinde varsa lütfen onu da açıklayın hocam. Bilmiyorum, öğrenmek, İslam’ı peygamberimiz (Sallallahu Aleyhi ve Sellem)’in yaşadığı şekliyle yaşamak istiyorum, ne eksik, ne fazla. Daha çok hoş olmayan âdetimiz var hocam, ama ben özellikle bu şerefe meselesini sormak istiyorum. Birde zaman ayırabilirseniz İslam’a en uygun evlilik nasıl yapılır kısaca bunu öğrenmek istiyorum hocam, ancak ayet ve hadislerle kaynak gösterirseniz ikna etmek için daha etkili olacaktır hocam. Şimdiden Allah razı olsun."
Açıklama
Düğünlerde müzik eşliğinde oynanması, para takılması ve bazı geleneksel adetler hakkında İslami hükümlerin ne olduğu, evlilikte sünnete uygun davranışların neler olduğu sorulmaktadır.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre düğünde müzik ve oyun konusunda temel ölçü, İslam'ın genel ahlak ve edep kurallarına uygunluktur. Orkestra için para takılması (şerefe verme) caizdir, ancak bu para haram işlere harcanmamalı, israf ve gösterişten kaçınılmalıdır. Kamera ile çekim yapılması, özellikle kadınların mahremiyetini zedeleyecek şekilde olmamalıdır. Sigara dağıtmak ise sağlığa zararlı olduğu için mekruh ve uygun değildir. Ashab-ı Kiram döneminde olmayan, İslam'ın temel prensiplerine aykırı adetler terk edilmelidir.
Deliller
Kur'an ve hadislerde evlilikle ilgili temel prensipler ve müzikle ilgili ölçüler belirtilmiştir:
"Evlenin, çoğalın, çünkü ben sizin çokluğunuzla övüneceğim kıyamet gününde." (Hadis, Buhari)
"Ey iman edenler! Şarap, kumar, dikili taşlar, fal okları şeytan işi pisliktir. Bunlardan kaçının ki kurtuluşa eresiniz." (Kur'an, Maide 5:90)
Müzik ve eğlence konusunda ise sahih hadislerde müzikle ilgili ihtilaflar olmakla birlikte, zararlı ve günah içeren eğlenceden kaçınmak esastır.
Detaylı Açıklama
Düğünlerde davul ve müzik çalınması, İslam'ın yasaklamadığı sürece mekruh veya caiz olabilir. Ancak oynayanların edep sınırlarını aşmaması, karışık ve haram davranışlardan uzak durması gerekir. Para takılması, yani şerefe verme, Hanefi mezhebine göre orkestra ve sanatçılara yapılan bir teşekkür ve hizmet bedeli olarak görülür, haram değildir. Ancak bu para israf, gösteriş veya haram işlere kaynak olmamalıdır.
Kamera ile çekim yapılması konusunda ise kadınların mahremiyetine dikkat edilmelidir. Peygamber Efendimiz (s.a.v) "Kadınların mahrem yerlerini açmaları uygun değildir" (Buhari) buyurmuştur. Bu nedenle kadınların rızası olmadan veya mahremiyetlerini zedeleyecek şekilde çekim yapılması uygun değildir. Siz kameraman olarak bu hassasiyeti anlatıp, sadece gerekli ve edebe uygun çekim yapılmasını sağlamalısınız.
Sigara dağıtmak ise sağlık açısından zararlı ve İslam'ın zarar vermeme prensibine aykırıdır. Bu nedenle sigara dağıtılması uygun değildir ve engellenmesi sevaplıdır.
Gelin ve damat için yapılan bazı adetler, özellikle İslam'ın temel ahlak kurallarına aykırıysa terk edilmelidir. Ashab-ı Kiram döneminde bu tür adetler yoktur. Evlilik, Kur'an ve sünnet çerçevesinde sade, edebe uygun ve Allah rızasına yönelik olmalıdır.
Diğer Görüşler
Şafii ve Hanbeli mezheplerinde de benzer şekilde, müzik ve eğlence konusunda zararlı ve günah içeren davranışlardan kaçınılması vurgulanır. Maliki mezhebi ise müzik konusunda daha ihtiyatlıdır. Ancak para takılması konusunda genel olarak hizmet karşılığı olarak caiz görülür.
Sonuç
Değerli Müslüman kardeşim, düğünlerde şerefe olarak orkestra ekibine para vermek Hanefi mezhebine göre caizdir. Ancak oynama ve eğlence İslam ahlakına uygun olmalı, mahremiyet korunmalı, sigara gibi zararlı alışkanlıklar teşvik edilmemelidir. Evlilikte en güzeli, Kur'an ve sünneti rehber edinerek, gösterişten uzak, samimi ve edebe uygun bir tören yapmaktır.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.