Doktorluk ve hemşirelik mesleğinde karşılaşılacak olan durumlar tıp okumaya engel midir?
Sorunun Detayı
"Tıp ilmi tahsil edecek kişinin göreceği eğitim malumunuzdur. Karşılaşılacak bu haller Allah'ın rızasına muhalif midir? El ve gözü koruma hükmü bu durumda ıskat mı olacaktır? Ayrıca meslek icra edilirken, erkek bir tabibin bayan bir hastayı tedavi etmesi durumunda -kişinin bu mesleği seçmek gibi bir 'zarureti' olmadığına ve günümüzde hastadan 'mecburiyet' hassasiyeti bekleyemeyeceğinize rağmen- halvet olur mu, meselenin tabip açısından durumu nedir? Kişi helal kazanç için başka bir meslek tercihini mi yeğlemelidir? Bu hususta hadislerde yahut siyerde herhangi bir kayıt mevcut mudur?"
Açıklama
Doktorluk ve hemşirelik gibi tıbbi meslekler, insan sağlığını koruma ve tedavi etme amacıyla icra edilen önemli mesleklerdir. Bu mesleklerde karşılaşılacak durumlar, İslam'ın temel prensipleriyle uyumlu olduğu sürece caizdir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, tıp eğitimi almak ve doktorluk ya da hemşirelik mesleğini icra etmek, insanlara fayda sağlamak ve hayat kurtarmak amacıyla yapılması halinde helal ve müstehabdır. Mesleğin icrası sırasında karşılaşılan durumlar, İslam'ın sınırlarını aşmadığı sürece engel teşkil etmez. Erkek doktorun kadın hastayı tedavi etmesi, zaruret ve ihtiyaç durumunda caizdir ancak mahremiyet ve edep kurallarına riayet edilmelidir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de insan hayatını korumanın önemi vurgulanmıştır:
"Kim bir canı haksız yere öldürürse, bütün insanları öldürmüş gibi olur." (Maide, 5:32)
Hz. Peygamber (sav) de insanlara faydalı olmanın önemini şöyle belirtmiştir:
"İnsanlara faydalı olan kimse, Allah katında sevgilidir." (Tirmizi)
Mahremiyetle ilgili olarak Peygamber Efendimiz (sav) şöyle buyurmuştur:
"Müminlerin birbirine bakması haramdır." (Müslim)
Detaylı Açıklama
Tıp eğitimi sırasında ve meslek icrasında karşılaşılacak olan çeşitli durumlar, Allah'ın rızasına muhalif değildir. Çünkü amaç insan sağlığını korumak ve hastaları iyileştirmektir. El ve göz koruma gibi tedbirler, İslam'ın temizlik ve korunma prensipleriyle uyumludur ve ıskat (düşme) sebebi değildir. Modern tıpta sterilizasyon ve hijyen kuralları da bu prensiplerle paraleldir.
Erkek doktorun kadın hastayı tedavi etmesi durumunda, mahremiyetin korunması önemlidir. Hanefi mezhebine göre, zaruret ve ihtiyaç halinde mahrem olmayan erkek ve kadın arasında tedavi amaçlı temas caizdir. Ancak mümkünse üçüncü bir kişinin bulunması, tedavi sırasında edep ve haya sınırlarının korunması gerekir. Günümüzde hastaların mecburiyet hissedememesi, mesleğin gereği olarak kabul edilir ve bu durum zaruret kapsamında değerlendirilir.
Helal kazanç için başka meslek tercihi her zaman mümkündür ancak tıp mesleği, insanlara hizmet ve fayda sağlama açısından İslam'da değerli görülür. Hadislerde doğrudan tıp mesleğiyle ilgili özel kayıt olmamakla birlikte, genel olarak insanlara faydalı olmanın ve helal kazanç elde etmenin önemi vurgulanmıştır.
Diğer Görüşler
Şafii ve Hanbeli mezheplerinde de benzer şekilde, zaruret ve ihtiyaç durumunda erkek doktorun kadın hastayı tedavi etmesi caizdir. Malikilerde ise mahremiyetin korunmasına daha fazla önem verilmekle birlikte, tedavi zaruretinde bu engel teşkil etmez.
Sonuç
Değerli Müslüman, tıp eğitimi almak ve bu mesleği icra etmek İslam'a uygun ve faydalı bir iştir. Mahremiyet kurallarına dikkat ederek, helal kazanç için bu mesleği seçmekte bir sakınca yoktur. Allah'ın rızasını kazanmak için edep ve haya sınırlarını koruyarak görev yapmanız tavsiye edilir.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
