Devlet Malını Kullanmak
Sorunun Detayı
"Hocam köyde yaşayanlar kışlık yakacağını yasak olmasına rağmen dağdan, ormandan karşılıyorlar. Geliri iyi olan birisinin bu şekilde dağdan odun getirmesinde sakınca var mıdır? Cevabınız için şimdiden Allah razı olsun."
Açıklama
Devlet malı, kamuya ait olan ve özel mülkiyete tabi olmayan kaynaklardır. Orman ve dağlar gibi doğal kaynakların izinsiz kullanımı İslam hukukunda özel bir öneme sahiptir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, devlet malı olan orman ve dağlardan izinsiz odun veya diğer kaynakları almak haramdır. Bu tür mallar kamuya ait olduğundan, izinsiz kullanımı haksızlıktır ve caiz değildir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de mal ve mülkün hak sahiplerine ait olması gerektiği vurgulanır:
"Mallarınızı aranızda haksız yere yemeyin ve onları yoksullara vermeyin." (En'am, 6/141)
Hz. Peygamber (sav) de haksız yere başkasının malını almakla ilgili uyarıda bulunmuştur:
"Mümin, müminin malına zarar vermez." (Buhari, Edeb 27)
Detaylı Açıklama
Kardeşim, devlet ormanları ve dağları kamu malıdır ve bunların kullanımı ilgili resmi kurumların iznine bağlıdır. Köyde yaşayanların kışlık yakacaklarını ormandan izinsiz temin etmeleri, ihtiyaçtan dolayı olsa bile hukuken ve İslam açısından doğru değildir. Geliri iyi olan bir kişinin bu şekilde ormandan odun alması ise daha büyük bir sorumluluktur çünkü maddi imkanı varken izinsiz mal almak haksızlıktır ve günah teşkil eder.
Bu konuda yapılması gereken, ilgili orman işletmeleri veya belediyelerden yasal izin almak veya satın alma yoluna gitmektir. İhtiyaç sahiplerine ise devletin sosyal yardımları veya yerel dayanışma mekanizmaları aracılığıyla destek olunmalıdır. İslam dini, mal ve mülk hakkına saygıyı esas alır ve haksız yere başkasının malını almak yasaktır.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de genel olarak devlet malının izinsiz kullanımını caiz görmez. Ancak bazı durumlarda, ihtiyaç çok acil ve başka çare yoksa, zaruret haliyle sınırlı olmak kaydıyla izin verilebilir. Fakat bu da mutlaka yetkili mercilere bildirilmelidir.
Sonuç
Devlet malı olan orman ve dağlardan izinsiz odun almak haramdır. Geliri iyi olanların bu konuda daha dikkatli olması, yasal yollarla temin etmesi gerekir. İslam'da hakkaniyet ve adalet esastır; kolaylaştırınız, zorlaştırmayınız hadisine uygun hareket etmek önemlidir.
