Bir Bayanla Bir Erkek Arada Perde vb. Olmadan Görüşebilir mi?
Sorunun Detayı
"-Selamünaleyküm. Bazı hocaefendiler bayan sunucularla veya yorumcularla program yapıyorlar, bunu açıklar mısınız?
-Aleykümselam. Bir bayanla bir ortamda bulunmanın şartları, sunucu ya da programcı olunca değişmez. Gerekli hassasiyetler korunuyorsa bayanlarla da program yapılabilir. O şartları koruma ise tahmin edebileceğiniz gibi kişinin takvası ile alakalı bir durumdur.
Böyle bir fetvanızı okudum. Şu hadis aklıma geldi: “Mü’minlerin annesi Peygamberimiz sallallahu aleyhi ve sellemin eşi Ümmü Seleme radıyallahu anha anlatıyor: ‘Bir gün gözleri âmâ olan İbn Ümmü Mektûm Resûl-i Ekrem’in huzuruna girmek için müsaade istedi. Ben ve diğer zevcesi Meymûne orada bulunuyorduk. Resûl-i Ekrem sallallahu aleyhi ve sellem bize, ‘Çekilin ve saklanın.’ buyurdu. Biz de, ‘Ey Allah'ın Resûlü! O, âmâ ve iki gözü de görmez, niçin çekilelim?’ dediğimizde, Resûl-i Ekrem sallalalhu aleyhi ve sellem, ‘O görmüyorsa siz de mi görmüyorsunuz?’ buyurdu. Buna göre şer'i tesettürlü dahi olsa bir bayanla bir erkeğin arada bir perde, duvar vs. olmadan görüşmeleri caiz midir?"
Açıklama
Bir erkek ile bir bayanın arada perde, duvar veya benzeri bir engel olmadan bir arada bulunması, İslam ahlakı ve edep kuralları çerçevesinde değerlendirilir. Bu durumun hükmü, ortamın mahiyeti ve kişilerin takvasına bağlıdır.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, bir erkek ile bir bayanın yalnız başına ve aralarında mahremiyet engeli olmadan bulunmaları genel olarak mekruh (hoş karşılanmayan) veya haramdır. Ancak kamuya açık, izlenebilir ve saygı çerçevesinde gerçekleşen ortamlarda, özellikle mesleki ve zaruri durumlarda, gerekli edep ve haya sınırları korunuyorsa bu görüşmeler caizdir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de mümin erkeklere ve kadınlara hitaben haya ve iffet emredilir:
“Mümin erkeklere söyle: Gözlerini haramdan sakınsınlar, ırzlarını korusunlar...” (Nur Suresi, 24:30)
Ve kadınlar için de benzer bir emir vardır:
“Mümin kadınlara söyle: Gözlerini haramdan sakınsınlar, ırzlarını korusunlar...” (Nur Suresi, 24:31)
Hz. Peygamber’in Ümmü Seleme validemizden rivayet edilen hadiste, görme engelli İbn Ümmü Mektum’un huzura alınması sırasında hanımların dışarı çıkarılması, mahremiyet ve haya sınırlarının korunması içindir:
“O görmüyorsa siz de mi görmüyorsunuz?” (Buhari, Edeb 64)
Bu hadis, mahremiyetin ve iffet sınırlarının önemini gösterir.
Detaylı Açıklama
Günümüzde medya, eğitim, iş ve sosyal hayat gibi alanlarda erkek ve kadınların bir arada bulunması kaçınılmazdır. Hanefi fıkhına göre, bu tür ortamlarda arada perde veya fiziksel engel olmadan bulunmak, ortamın mahremiyet içermemesi, izlenebilir olması, konuşmaların edep sınırları içinde kalması ve her iki tarafın da takva sahibi olması şartıyla caizdir.
Örneğin, bir televizyon programında bayan sunucu ile erkek yorumcunun birlikte bulunması, izleyicilerin gözetimi altında ve mesleki bir ortamda gerçekleşiyorsa, bu durum İslam ahlakı kurallarına uygun şekilde yapılmalıdır. Göz teması, konuşma üslubu, beden dili gibi hususlarda iffet ve haya sınırları korunmalıdır. Bu, kişinin kendi takvası ve sorumluluğundadır.
Ancak, özel ve izole ortamlarda, iki cinsin yalnız kalması, aralarında perde veya engel olmadan bulunması sakıncalıdır ve Hanefi mezhebine göre mekruh veya haramdır.
Diğer Görüşler
Şafii ve Hanbeli mezheplerinde de benzer şekilde, mahremiyetin korunması ve iffet sınırlarının gözetilmesi esas alınır. Maliki mezhebi ise, özellikle toplumun genel ahlak seviyesine göre daha sıkı tedbirler alınmasını önerir. Ancak tüm mezhepler, kamuya açık ve mesleki ortamlarda edep sınırları korunursa görüşmenin caiz olabileceği hususunda ittifak halindedir.
Sonuç
Değerli Müslüman, bir erkek ile bir bayanın arada perde olmadan bir arada bulunması, ortamın mahiyeti ve iffet sınırlarının korunması şartıyla caizdir. Takva, haya ve edep kurallarına riayet ederek, toplumun ahlakını zedelemeden bu tür iletişimler sürdürülebilir.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
