Bilmediği Zekat

Sorunun Detayı

"Selamünaleyküm Hocam, ben ailemle yaşayan ve yıllardır çalışan bir bayanım. Bu güne kadar biraz biriktirmiş olduğum param var (çeyiz almak yerine kenara koyduğum), bir kaç altınım ve bir arabam. Aileme de maddi olarak çok destek oluyorum mesela kira, fatura ödemek çoğu zaman bana düşüyor. Ben bugüne kadar hiç zekat vermedim neyi, nasıl, ne kadar vereceğimi de bilmiyorum. Onca yılın zekatından nasıl kurtulabilirim. Yardımcı olursanız bu ağır yükten kurtulmak istiyorum. Allah razı olsun Hocam…"

Açıklama

Değerli Müslüman, zekât İslam'ın beş şartından biridir ve malın belirli bir miktarını ihtiyaç sahiplerine vermekle farz olur. Zekât, biriken malın üzerinden bir yıl geçtikten sonra verilmelidir.

İslami Hüküm

Hanefi mezhebine göre, zekât vermek farzdır ve zekât nisabına (belirli miktar) ulaşan mal üzerinden yıllık %2,5 oranında zekât verilmelidir. Zekât, altın, para, ticaret malı, hayvan ve tarım ürünleri gibi mallardan verilir.

Deliller

Kur'an-ı Kerim'de zekâtın farz oluşu şöyle bildirilmiştir:

"Namazı dosdoğru kılın, zekâtı verin." (Bakara, 2/43)
"Mallarınızda, kendileri için belirlenmiş zekât hakkı vardır." (Zümer, 39/7)

Hz. Peygamber (sav) de zekâtı farz kılmıştır:

"İslam beş şey üzerine bina edilmiştir: Allah'tan başka ilah olmadığına ve Muhammed'in O'nun Resulü olduğuna şehadet etmek, namazı kılmak, zekâtı vermek, Ramazan orucunu tutmak ve hacca gitmek." (Buhari, İman 1)

Detaylı Açıklama

Hanefi mezhebine göre zekât nisabı, 85 gram saf altın veya onun parasal karşılığıdır. Elinizdeki para, altın ve ticaret malı toplamı bu miktara ulaşıyor ve üzerinden bir yıl geçiyorsa, yıllık %2,5 oranında zekât vermeniz gerekir. Örneğin, 100 gram altın veya karşılığı para varsa, 2,5 gram altın veya parasal karşılığı zekât olarak verilir.

Arabanız, kişisel kullanımda ise zekât vermeniz gerekmez çünkü araba ticaret malı değildir. Ancak ticaret amacıyla alınmışsa farklıdır. Aileye maddi destek vermeniz zekât yükümlülüğünüzü azaltmaz; zekât, malınızın üzerinden geçen yıl için farzdır.

Geçmiş yılların zekâtını vermek için, her yıl için ayrı ayrı hesap yapmanız gerekir. Ancak geçmişteki mal durumunuzu tam olarak bilmiyorsanız, mevcut malınız üzerinden hesaplayıp vermeniz kolaylaştırıcıdır. Bu, geçmiş borcunuzu hafifletir.

Zekâtı ihtiyaç sahiplerine, fakirlere, borçlulara ve diğer zekât alıcılarına vermek gerekir. Diyanet İşleri Başkanlığı ve güvenilir yardım kuruluşları bu konuda yardımcı olabilir.

Diğer Görüşler

Şafii, Maliki ve Hanbeli mezheplerinde de zekât nisabı ve oranı benzerdir. Ancak bazı mezhepler ticaret malı ve diğer mallar için farklı detaylar verebilir. Genel olarak Hanefi mezhebinin ölçüleri Türkiye şartlarında yaygın olarak uygulanır.

Sonuç

Öncelikle mevcut malınızın zekâtını hesaplayıp veriniz, geçmiş yılların zekâtı için ise imkânınız ölçüsünde hesap yapıp vermekle yükümlülüğünüzü hafifletebilirsiniz. Zekât vermek kalbinizi rahatlatır ve Allah'ın rızasını kazanmanızı sağlar.

Bu cevap Kur'an-ı Kerim, Hadis-i Şerifler ve İslam fıkhı kaynaklarına dayanılarak hazırlanmıştır. Kişisel durumunuz için bir din alimi veya müftüye danışmanızı tavsiye ederiz.

Sizin de bir sorunuz mu var?

Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.

Soru Sor

İlgili Fetvalar