Arkadaşlık ölçüleri nasıl olmalı ve neye göre arkadaş seçmeliyiz?
Sorunun Detayı
"Hocam ben dinimi yaşamaya başladığımdan beri dinden uzak olan arkadaşlarımı hayatımdan çıkarıp daha dindar arkadaşlıklar kurmaya çalıştım. Benim bir arkadaşım var, psikolojik anlamda da dini anlamda da gelgitleri olan ve bocalayan birisi. Bir süre önce bu kişiye arkadaşlıklarımı Allah rızasını önceleyen insanlardan yapmak istediğimi, dinden uzak yaşayan insanlardan soğuduğumu anlatmıştım. O zamandan beri bir değişik davranıyor, sanki arkadaşlığımız bozulacakmış gibi. Bugün de bana onunla arkadaşlığımı devam ettirmek istemeyeceğimi, bazı günahlara düştüğünü ve düşmekte olduğunu, ikiyüzlü davranıyormuş gibi hissettiğini söyledi. Ben neler yaşadığını merak etmediğimi, günahlarını bana söylememesini ve tevbe etmesini söyledim. Konuştuğumuzdan beri de kafam çok karışık. Daha önce bazı hatalarını görüp görmezden gelmeye çalışmıştım. Şimdi acaba bu arkadaşlık benim için hayırsız mı diye düşünüyorum.
Hocam sizce arkadaşlık ölçüleri nasıl olmalı, neye göre arkadaş seçmeliyiz, neye göre yollarımızı ayırmalıyız?"
Açıklama
Arkadaşlık, insan hayatında önemli bir yer tutar ve İslam'da da arkadaş seçimi büyük önem taşır. Doğru arkadaş, kişiyi iyiye yönlendirir, kötü arkadaş ise zarara sokabilir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, Müslüman bir kimsenin arkadaşlarını seçerken dinden ve ahlaktan sapanlardan uzak durması, iyi ahlaklı ve dindar kimselerle arkadaşlık kurması tavsiye edilir. Arkadaşlık, kişinin dini ve ahlaki yapısını etkileyen önemli bir faktördür.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de Allah şöyle buyurur:
"Ey iman edenler! Kendi aranızda dostlar edinmeyin, onları ancak Allah’a karşı gelmekten sakınanlar ve takva sahipleri yapın." (Âl-i İmrân, 3/28)
Hz. Peygamber (s.a.v) de şöyle buyurmuştur:
"İnsanın dini, arkadaşının dini gibidir. Sizden her kim arkadaşını seçerse, ona göre hareket etmiş olur." (Tirmizî, Zühd, 27)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, arkadaşlıkta ölçü, kişinin imanını ve ahlakını olumlu yönde etkileyen kimselerle olmaktır. Dinden uzak veya günah işleyen kişilerle arkadaşlık, kişinin dini hayatında zafiyetlere yol açabilir. Ancak bu, insanları tamamen dışlamak anlamına gelmez. İslam, insanlara iyiliği ve doğru yolu göstermek için sabır ve güzel davranışla yaklaşmayı emreder. Arkadaşınızın psikolojik ve dini bocalamalar yaşaması, ona karşı merhametli ve sabırlı olmayı gerektirir. Ona destek olmak, günahlarını yüzüne vurmak yerine, güzel nasihatle ve dua ile onu doğruya yönlendirmek daha uygundur.
Arkadaşlık ilişkilerinde samimiyet, karşılıklı saygı ve güven esastır. Eğer bir arkadaşınızın davranışları sizi olumsuz etkiliyor, sizi günaha sürüklüyorsa, mesafeyi korumak gerekir. Ancak bu mesafe, tamamen koparma değil, zaruri durumlarda sınır koyma şeklinde olmalıdır. Arkadaşınızın tevbe etmesi için dua etmek ve ona yardımcı olmak da önemlidir.
Diğer Görüşler
Şafii ve Malikî mezheplerinde de benzer şekilde, kötü arkadaşlardan uzak durulması öğütlenir. Hanbeli mezhebi de arkadaş seçiminin kişinin dini hayatı üzerindeki etkisine vurgu yapar. Ancak tüm mezhepler, insanlara iyilikle yaklaşmayı ve onları dışlamadan önce sabırlı olmayı tavsiye eder.
Sonuç
Arkadaşlıkta ölçü, kişinin imanını güçlendiren, güzel ahlakı teşvik eden kimselerle olmaktır. Dini ve ahlaki bocalamalar yaşayan bir arkadaşınıza karşı sabırlı ve destekleyici olun, ancak kendi dini hayatınızı olumsuz etkileyen ilişkilerden de mesafe koymaktan çekinmeyin.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
