Annelerin evde yaptıkları ibadetler yeterli midir?
Sorunun Detayı
"Hocam ben iki çocuk annesiyim ve küçük çocuğum beş aylık. Doğduğundan beri beni çok yoruyor ve bu sebeple farzlar hariç diğer ibadetleri yerine getirmekte zorlanır oldum. Bebekten kalan vakitte ev işleri ve diğer çocuk derken gün bitiyor. Bunları yaparken söylenmeden şikâyet etmeden yapmaya çalışıyorum. Bunların da benim için ibadet olduğunu biliyorum ama daha önce dâhil olduğum vakıflara ve sohbet ortamlarına gidemiyorum. Evde yapmaya çalıştığım ibadetlerin benim için yetersiz olmasından çok korkuyorum, cihat etmek benim için yine de bu durumda farz mıdır? Nasıl bir yol izlemeliyim?"
Açıklama
Değerli Müslüman, annelik ve ev işleri gibi sorumluluklar, İslam'da büyük bir ibadet ve sorumluluk alanıdır. Bu süreçte annenin yaptığı ibadetlerin yeterliliği ve cihat kavramı hakkında açıklamalar yapılacaktır.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, annelik ve ev işleri gibi farzların yanında yerine getirilen ibadetler de sevap kazandırır ve ibadet hükmündedir. Farz ibadetler önceliklidir, ancak evde yapılan hayırlı işler ve sabır da Allah katında değerlidir. Cihat farzı ise, kişinin durumuna göre değişir; evde çocuk bakımı ve sorumlulukları olan kadınlar için cihatın şekli farklıdır.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de annelik ve ev işleri gibi sorumlulukların değeri vurgulanmıştır:
"Onlara (annelere) iyi davranın. Eğer onlardan biri veya her ikisi senin yanında yaşlanırsa, onlara 'öf' bile deme, onları azarlama ve onlara güzel söz söyle." (Lokman, 31/14)
Hz. Aişe validemiz şöyle buyurmuştur:
"Bir kadının ev işlerini yapması ve çocuklarına bakması onun için büyük bir ibadettir." (İbn Mace)
Detaylı Açıklama
Çocuk bakımı ve ev işleri, özellikle küçük çocuk sahibi anneler için çok yorucu ve zaman alıcıdır. Bu süreçte farz ibadetlerin yerine getirilmesi önceliklidir. Farzlar dışındaki nafile ibadetlerde zorluk yaşanıyorsa, annenin sabrı, niyeti ve evde yaptığı hayırlı işler ibadet hükmündedir. Peygamber Efendimiz (s.a.v) "Kolaylaştırınız, zorlaştırmayınız, müjdeleyiniz, nefret ettirmeyiniz" buyurmuştur (Buhari). Bu, ibadetlerde kolaylık ve anlayış gösterilmesini emreder.
Cihat ise sadece savaş anlamına gelmez; kişinin gücü ve durumu ölçüsünde Allah yolunda çalışmasıdır. Evde çocuklarına bakan, ailesine hizmet eden kadın da Allah katında cihat etmiş sayılır. Bu nedenle kendinizi yetersiz hissetmeyiniz.
Modern hayatta, evde kalmak zorunda olan anneler için online dini sohbetler, evde Kur'an okumak, dua etmek, çocuklarına İslam'ı öğretmek gibi faaliyetler de ibadet kapsamındadır.
Diğer Görüşler
Şafii ve Malikî mezheplerinde de benzer şekilde, ev işleri ve çocuk bakımı ibadet hükmünde kabul edilir. Hanbeli mezhebi de annelerin durumuna göre cihatın farklı şekillerde olabileceğini belirtir.
Sonuç
Evde çocuk bakımı ve ev işleri yapan annelerin ibadetleri yeterlidir ve Allah katında değerlidir. Farz ibadetler öncelikli olmakla birlikte, sabır ve niyetle yapılan her hayırlı iş ibadettir. Cihat ise kişinin gücüne göre değerlendirilir; evde çocuklarına bakan anne de cihat etmiş olur. Kendinizi yormadan, kolaylaştırarak ibadetlerinizi sürdürünüz.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
