Altın Değeri İle Anlaşma Yapmak
Sorunun Detayı
"Bundan 3 ay önce arkadaşımdan bankadaki altın hesabından 13.500 lira nakit TL olarak elden aldım. Takriben 148 gram ediyor aradan 2 - 3 ay geçti ve altın arttı arkadaşla benim anlaşmam TL üzerinden değil altın değerinden vermek şartıyla anlaştık. Şu anda öğrendik ki bu şekil anlaşma caiz değil faiz oluyormuş. O zamandan bu zamana kadar 700 TL civarında arttı. Bu konu hakkında sizin görüşlerinizi almak istiyorum. Şimdiden her şey için teşekkürler iyi günler."
Açıklama
Altın değeri üzerinden yapılan anlaşmalar ve bu anlaşmaların faiz (riba) hükmü İslam hukukunda önemli bir meseledir. Bu tür işlemlerde faiz yasağına dikkat edilmelidir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, altın ve gümüş gibi kıymetli metallerin alım-satımında miktar ve teslim şartlarına riayet edilmezse faiz (riba) hükmü doğabilir. Altın hesabından alınan para ile altın değeri üzerinden sonradan fark talep etmek, eğer teslim ve miktar şartları tam olarak yerine getirilmemişse, riba olarak değerlendirilir ve caiz değildir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de faiz kesinlikle yasaklanmıştır:
"Faiz yiyenler ancak şeytanın çarptığı kimseler gibidir... Allah faizi, sadakaları ise artırır ve bereketlendirir." (Bakara, 2:275)
Hz. Peygamber (s.a.v) de faizle ilgili şöyle buyurmuştur:
"Altın altınla, gümüş gümüşle, buğday buğdayla, arpa arpa ile, hurma hurma ile, tuz tuz ile, miktar ve peşin olarak takas edilmedikçe, bunların alışverişi faizdir." (Müslim, Kitabü'r-Riba)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, altın hesabından nakit olarak aldığınız 13.500 TL karşılığında yaklaşık 148 gram altın verilmiş. Burada önemli olan, altının miktarının ve tesliminin peşin ve tam olarak yapılmasıdır. Eğer siz parayı alırken altın miktarı kesinleşmiş ve teslim edilmişse, aradan geçen sürede altının fiyat artışı size ait olur ve bu caizdir. Ancak, eğer anlaşmanızda altın miktarı değil de TL üzerinden ödeme yapılması kararlaştırılmış ve sonradan altın değeri üzerinden fark talep ediliyorsa, bu faiz (riba) hükmüne girer ve caiz olmaz.
Bu durumda, aradaki 700 TL fark, eğer önceden kesinleşmiş bir altın miktarı karşılığı verilmemişse, faiz olarak değerlendirilir. İslam hukukunda faiz kesinlikle haramdır ve bu tür işlemlerden kaçınılmalıdır. En doğru yol, altının miktarının peşin olarak belirlenip teslim edilmesidir. Eğer böyle bir durum yoksa, tarafların aralarındaki farkı helal ve karşılıklı rızayla çözmeleri tavsiye edilir.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de benzer şekilde altın ve gümüşün miktar ve teslim şartlarına dikkat edilmesini vurgular. Şafii mezhebi de peşin teslim ve miktar eşitliğine önem verir. Ancak bazı çağdaş alimler, modern bankacılık sistemindeki altın hesapları için farklı yorumlar getirebilmekte, fakat genel kural faiz yasağıdır.
Sonuç
Sonuç olarak, altın hesabından alınan paranın karşılığı olan altının miktarı ve teslimi kesinleşmeden, aradaki fiyat farkını talep etmek caiz değildir. Bu tür işlemlerde faizden kaçınmak için peşin ve net altın miktarı üzerinden anlaşma yapılmalıdır.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
