Allah’ı Zikretmek Ne Şekilde Olmalıdır?
Sorunun Detayı
"Hocam, hem bilmeyenlere duyurmak, hem de emin olmak amaçlı soruyorum kusura bakmayınız. Kur'an-ı Kerim'de çeşitli ayetlere ve sünnete bakınca hep Allah-u Teala’yı bir hamd yani övgü cümlesiyle anmak zikretmek gerekli olduğunu görüyoruz. Oysa son zamanlarda internet sayesinde kapalı mekanlardan herkesin malumuna çıkan zikir meclislerinde veya ilahi adı verilen müziklerde "hu, hu, ha, ha gibi seslerle sözde hu yani "O" diyerek Allah’ı zikretmek, veya sadece Allah Allah diyerek zikretmek, ne kadar doğru? Bizden istenen Subhanallah, elhamdülillah, Allahuekber, Subhanallahi ve bihamdihi gibi hamd yani övgü içeren sözler ile Allah’ı tespih etmek, anmak, zikretmek değil mi?"
Açıklama
Zikir, Allah’ı anmak, yüceltmek ve kalbi O’na yönlendirmek amacıyla yapılan ibadetlerden biridir. Zikirde kullanılan ifadelerin anlamlı, Kur’an ve sünnete uygun olması önemlidir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre Allah’ı zikretmek, Kur’an-ı Kerim ve sahih hadislerde geçen anlamlı ve övgü içeren ifadelerle yapılmalıdır. "Subhanallah", "Elhamdülillah", "Allahuekber" gibi hamd ve tesbih içeren sözler zikirde esas olan ifadelerdir. Sadece "Allah Allah" demek veya anlamsız hecelerle ("hu, ha" gibi) zikir yapmak, Kur’an ve sahih hadislerde açıkça belirtilmediği için Hanefi fıkhında tercih edilmez.
Deliller
Kur’an-ı Kerim’de zikirle ilgili ayetler ve Peygamber Efendimiz’in (s.a.v) hadisleri zikirde anlamlı ifadelerin kullanılmasını vurgular:
"Ey iman edenler! Allah’ı çok zikredin." (Âl-i İmrân, 3/41)
"Allah’ı çok anınız ki kurtuluşa eresiniz." (Ahzâb, 33/41)
Hz. Peygamber (s.a.v) şöyle buyurmuştur: "En sevimli sözler Allah’ın isimleridir." (Tirmizî, Zikir 5)
Detaylı Açıklama
Zikir, kalbin Allah’a yönelmesi ve O’nu anmasıdır. Bu anışın Kur’an ve sünnete uygun olması gerekir. "Subhanallah" (Allah her türlü eksiklikten uzaktır), "Elhamdülillah" (Bütün hamdler Allah’a mahsustur), "Allahuekber" (Allah en büyüktür) gibi ifadeler hem anlamlıdır hem de Peygamberimiz (s.a.v) tarafından tavsiye edilmiştir. Bu ifadeler kalbi Allah’a bağlar ve ruhani bir tesir bırakır.
Öte yandan, "hu, ha" gibi anlamsız hecelerle yapılan zikirler, özellikle bu tür uygulamalar Kur’an ve sahih hadislerde yer almadığı için Hanefi mezhebinde meşru kabul edilmez. Bu tür zikirler, tasavvufi bazı gruplarda görülse de, temel İslam kaynaklarında yer almadığı için temkinli yaklaşmak gerekir.
"Allah Allah" demek ise, anlam olarak Allah’ı anmak olsa da, zikirde genellikle anlamlı ve övgü içeren ifadeler tercih edilmelidir. Çünkü zikirde maksat, Allah’ın yüceliğini ve kemal sıfatlarını kalben ve dil ile ifade etmektir.
Günümüzde internet ve sosyal medya aracılığıyla yayılan bazı zikir türleri, geleneksel İslami kaynaklarla uyumlu olmayabilir. Bu nedenle Müslümanların, zikirlerini Kur’an ve sahih hadisler ışığında yapmaları, alimlerin tavsiyelerine uymaları önemlidir.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler ve bazı tasavvufî gruplar, "hu" gibi hecelerin Allah’ı anmak için kullanıldığını savunabilirler. Ancak bu görüşler Hanefi mezhebinin genel uygulamasından farklıdır ve geniş kabul görmemiştir. Hanefi mezhebi, zikirde Kur’an ve sahih hadislerde geçen anlamlı ifadeleri esas alır.
Sonuç
Değerli Müslüman, Allah’ı zikretmek için Kur’an ve sünnette yer alan anlamlı ve övgü içeren ifadeleri kullanınız. "Subhanallah", "Elhamdülillah", "Allahuekber" gibi sözlerle zikir yapmak en doğru yoldur. Anlamsız hecelerden kaçınarak, zikirde hem kalbinizi hem dilinizi Allah’a yöneltiniz.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
