Alkolden Komisyon Almak
Sorunun Detayı
"Hocam; ben turist rehberiyim. Rehberi olduğum turistlerin yapmış olduğu alışverişlerinden, buna alkol de dahil, komisyon alıyorum. Bunun caizliği konusunda sizden fetva almak istiyorum."
Açıklama
Turist rehberliği yaparken, turistlerin alışverişlerinden, özellikle alkollü ürünlerden komisyon almak, İslam hukukunda değerlendirilmesi gereken önemli bir konudur.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, haram olan bir maldan (alkol gibi) komisyon almak caiz değildir. Çünkü haram malın ticaretinden veya aracılığından menfaat sağlamak da haramdır.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de haram mallarla ilgili uyarılar bulunmaktadır:
"Ey iman edenler! Şarap, kumar, dikili taşlar, fal okları şeytan işi birer pisliktir; onlardan kaçının ki kurtuluşa eresiniz." (Maide, 5/90)
Ve Peygamber Efendimiz (s.a.v) şöyle buyurmuştur:
"Şarabı içen, satan, yapan, taşıyan, isteyen ve ondan faydalanan herkes haramdır." (Hadis, Müslim)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, turistlerin yaptığı alışverişlerden komisyon almak genel olarak caizdir. Ancak bu alışverişler içinde İslam'da haram kılınmış ürünler varsa, özellikle alkol gibi, bu tür ürünlerin ticaretinden veya aracılığından alınan komisyon caiz olmaz. Çünkü haram maldan menfaat sağlamak da haramdır. Bu durumda, alkol satışından elde edilen komisyonu almamak gerekir. Eğer komisyon genel olarak tüm alışverişten alınıyorsa, haram olan kısmı ayrıştırmak ve ondan komisyon almamak gerekir. Günümüz şartlarında, bu tür ayrımların yapılması mümkündür ve İslam'ın kolaylaştırma prensibine uygun hareket edilmelidir.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de benzer şekilde haram mallardan menfaat alınmasını uygun görmezler. Bazı çağdaş alimler, haram malın ticaretinde aracılık edenin sorumluluğunun daha ağır olduğunu belirtirler. Diyanet İşleri Başkanlığı'nın fetvalarında da haram ürünlerin ticaretinden menfaat alınmaması gerektiği vurgulanmaktadır.
Sonuç
Turist rehberliği yaparken, alkollü ürünlerin satışından komisyon almak İslam'a göre caiz değildir. Haram olan maldan menfaat sağlamak haramdır. Bu nedenle, haram ürünlerin satışından elde edilen komisyonu almaktan kaçınmanız gerekir.