Alkol satılan yerden dergi veya gazete alabilir miyiz?
Sorunun Detayı
"Hocam içki ve tütün mamullerinin satıldığı bir mağazadan, dergi, gazete, kitap vs. almak caiz midir? Yaşadığımız şehirde bu yayınları alabileceğimiz başka bir yer yok, ne yapmamız lazım?"
Açıklama
Alkol ve tütün mamullerinin satıldığı bir mekândan dergi, gazete veya kitap almak, bu ürünlerin satışına dolaylı olarak katkı sağlamak anlamına gelebilir. Bu durum, İslam hukukunda değerlendirilmesi gereken bir meseledir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, haram olan bir malın satıldığı yerden sadece helal ve caiz olan ürünleri almak genel olarak mekânın haram iş için kullanılması sebebiyle mekânın tamamını haram kılmaz. Ancak, bu mekândan alışveriş yapmak haram işlere dolaylı destek oluyorsa, sakıncalı olabilir. Eğer başka alternatif yoksa ve ihtiyaç gideriliyorsa, caizdir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de haram olan şeylerden uzak durulması emredilmiştir:
“Ey iman edenler! İçki, kumar, dikili taşlar, fal okları şeytan işi birer pisliktir. Bunlardan kaçının ki kurtuluşa eresiniz.” (Maide, 5/90)
Hadislerde de haram olan şeylere aracılık etmekten sakınılması öğütlenmiştir:
“Kim haram olan bir şeyi alırsa, kıyamet günü onun üzerinde bir ateş parçası olur.” (Tirmizi)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, alkol ve tütün ürünlerinin satıldığı yerlerden sadece helal olan ürünleri almak, bu mekânların haram işlere aracılık ettiği gerçeğini değiştirmez. Ancak, İslam dini kolaylık ve zorluk arasında denge kurar. Eğer yaşadığınız şehirde başka bir yerde dergi, gazete veya kitap bulamıyorsanız ve bu yayınlar ihtiyaçsa, bu durumda mekândan alışveriş yapmak caizdir. Burada önemli olan niyet ve haram işlere doğrudan destek olmamaktır.
Alternatif imkânlar varsa, mümkünse oralardan temin etmek daha uygundur. Ayrıca, alışveriş yaparken haram ürünlerden uzak durmak ve sadece ihtiyaç duyulan helal ürünleri almak gerekir. Böylece haram işlere dolaylı destek verilmemiş olur.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de benzer şekilde değerlendirmekte, haram olan bir mekândan sadece helal olanı almakta sakınca görmemektedir. Ancak bazı alimler, haram işlerin yoğun olduğu yerlerden alışverişin mekânın haramına ortak olmak anlamına gelebileceğini belirtir. Bu yüzden mümkünse alternatif yollar aranması tavsiye edilir.
Sonuç
Özetle, alkol ve tütün ürünlerinin satıldığı bir yerden sadece dergi, gazete veya kitap almak, başka bir alternatif yoksa Hanefi mezhebine göre caizdir. Ancak mümkünse bu tür mekânlardan uzak durmak ve helal ürünleri başka yerlerden temin etmek daha uygundur.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.